Baas in eigen buik!

"Te koop gevraagd: organen", aldus luidde de veelbelovende titel van een serie uitzendingen die BNN eind vorig jaar wijdde aan de problemen rond orgaantransplantatie. Terugkerend thema was het tekort aan donororganen, waardoor alleen al in Nederland de wachtlijsten zijn opgelopen tot zo’n 1500 patienten, van wie er jaarlijks meer dan 100 overlijden voordat er een orgaan beschikbaar is gekomen. Omdat de meeste patienten die een orgaan nodig hebben, niet eens op de wachtlijst worden geplaatst, ligt het werkelijke aantal dodelijke slachtoffers nog een stuk hoger.

Hoe dit tekort aan orgaandonoren te bestrijden? Ondanks de titel van het programma werd de gedachte om orgaanhandel te legaliseren geen moment serieus overwogen. Het enige idee waar presentator Bart de Graaf voor warm liep, was om het volk door middel van zedepreken over te halen gratis hun organen af te staan. Kortom, dezelfde methode die al tientallen jaren zonder succes wordt toegepast.

Hoeveel televisies zouden er op de markt komen wannneer het televisieproducenten verboden zou worden om geld voor hun televisies te vragen? Je hoeft geen econoom zijn om te begrijpen wat de gevolgen van een dergelijke politiek zouden zijn. Toch is dit precies de politiek die gevolgd wordt met betrekking tot organen.

Adam Smith schreef de befaamde woorden "It is not from the benevolence of the butcher, the brewer, or the baker that we expect our dinner, but from their regard to their self-love". De politici die orgaanhandel hebben verboden en de opiniemakers die dit verbod steunen, hebben de lessen van Smith nog altijd niet geleerd.

Toch is er hier geen sprake van hogere wiskunde; de schadelijke gevolgen van het invoeren van een maximumprijs op goederen en diensten wordt vermeld in de doorsnee ‘inleiding in de economie’. Het prijsmechanisme zorgt ervoor dat vraag en aanbod met elkaar in evenwicht worden gebracht. Wanneer er een tekort aan een bepaald product ontstaat, gaat de prijs omhoog; de hogere prijs zorgt ervoor dat het winstgevender wordt het product te produceren, waardoor het aanbod van het product zal stijgen. Als de overheid het stijgen van de prijs van een product verbiedt, waardoor de prijs kunstmatig onder de marktprijs wordt gehouden, valt de prikkel om de productie te verhogen weg, en ontstaat er een blijvend tekort aan het product. Voor organen is in feite een maximumprijs van f0- ingevoerd, en het resultaat is ernaar.

Politici bedenken regelmatig nieuwe interventies, zonder noemenswaardige resultaten. Twee jaar geleden nog werd met veel fanfare iedere Nederlander een brief gestuurd waarmee hij kon aangeven om donor te worden - zonder resultaat. Het enige waar politici niet aan denken, is om de oorspronkelijke interventie, die de oorzaak van alle ellende is, op te heffen.

Handel in organen is in de meeste landen verboden. Een bekende uitzondering werd lange tijd gevormd door India, waar, totdat het halverwege de jaren negentig werd verboden, openlijk en op grote schaal in organen werd gehandeld. De orgaanhandel in India beperkte zich voornamelijk tot levende donoren die hun nier verkochten. Begin jaren negentig ontving een donor voor zijn nier zo’n zes maal het gemiddelde Indiase jaarsalaris. Van het extra aanbod aan nieren dat zo ontstond werd niet alleen door nierpatienten in India gebruik gemaakt; uit heel de wereld stroomden patienten toe die elders op eindeloze wachtlijsten geparkeerd stonden.

Vanwaar het verbod op orgaanhandel?
De meerderheid van de tegenstanders van orgaanhandel erkent dat het betalen voor organen zal leiden tot het beschikbaar komen van meer donororganen, maar is desondanks tegen, voornamelijk uit ethische overwegingen.

Een van de redenen om orgaanhandel te verbieden is, in de woorden van bioethicus en huisfilosoof van CNN Jeffrey Kahn, dat orgaanhandel kan leiden tot ‘uitbuiting van mensen die geld nodig hebben en die niet zouden doneren als ze er geen geld voor zouden krijgen’.


Te arm voor een vrije keuze?
De gedachtengang achter deze visie luidt aldus: mensen moeten vrijwillig tot donatie overgaan; wanneer een arme sloeber tot donatie overgaat niet uit altruisme, maar om er financieel beter van te worden, dan is er geen sprake meer van vrijwilligheid, maar van dwang - de armoedzaaier wordt ‘door armoede gedwongen’. De Bellagio Task Force, een verzameling wetenschappers die stelling heeft genomen tegen orgaanhandel, zegt het zo: de armoede van de donoren kan "dermate extreem zijn, dat het vrijwillige karakter van de verkoop van een orgaan twijfelachtig blijft."

Maar met dit argument wordt veel te veel bewezen. Als het armoedzaaiers verboden moet worden hun nier te verkopen omdat er bij transacties die door armoede worden gemotiveerd sprake is van ‘dwang’, dan moet armoedzaaiers ook worden verboden om bij een fabriek in dienst te treden, of om schoenen te gaan poetsen, enzovoorts. Ook deze transacties verricht de armoedzaaier immers zuiver ‘door armoede gedwongen’. De vraag waarom in het ene geval de arme wel moet worden verboden om zijn financiele positie te verbeteren, en in de andere gevallen niet, blijft hier onbeantwoord.

Een antwoord daarop luidt dat orgaandonatie riskanter is dan bij een fabriek in dienst treden of schoenen poetsen; het verwijderen van een orgaan vormt, in de woorden van de Bellagio Task Force, ‘een bedreiging voor de fysieke gezondheid en lichamelijke integriteit’ van de orgaandonoren. Het risico is daarom groter dat men spijt krijgt van de donatie; de arme sloeber moet dus tegen zichzelf in bescherming worden genomen om te voorkomen dat hij een verkeerde beslissing neemt.

Maar het argument dat het laten uitnemen van een nier niet zonder risico is, gaat evengoed op voor orgaandonatie uit altruisme - daar zijn exact dezelfde risico’s aan verbonden. Er is geen reden om aan te nemen dat het risico op spijt groter is wanneer je een flinke zak geld overhoudt aan de transactie, dan wanneer je niets anders overhoudt dan de bevrediging een ander te hebben geholpen. (Het omgekeerde ligt eerder voor de hand: er is namelijk een reeele kans dat de niertransplantatie niet aanslaat. Wie alleen uit altruisme heeft gedoneerd, is dan voor niets zijn nier kwijt geraakt; voor wie uit financiele overwegingen heeft gedoneerd, geldt dit niet.)

De veronderstelling dat de arme sloeber die besluit om voortaan met 1 nier door het leven te gaan in ruil voor een flinke zak geld, een slechte beslissing neemt, is desondanks vrij wijd verbreid. Zo werd in Microsoft’s internettijdschrift ‘Slate’ betoogd dat het verkopen van een orgaan ‘voor zo weinig mensen de juiste beslissing is, dat het toelaten van deze optie totaal onzinnig is’. Maar op welke basis die conclusie getrokken kan worden, blijft een raadsel. Op welke magische wijze kan een buitenstaander, die niets af weet van de specifieke omstandigheden en voorkeuren van de potentiele orgaanverkoper, beter weten wat de juiste beslissing is dan de orgaanverkoper zelf? Vermoedelijke oorzaak van de populariteit van deze stelling is dat de relatief welvarende intellectuelen en politici die zich met deze problematiek bezig houden zelf niet snel een nier zouden afstaan voor geld, en daarom tot de conclusie komen dat ook mensen voor wie het verkopen van een nier het verschil kan betekenen tussen barre armoede en relatieve welvaart, daar geen goed aan zouden doen - een begrijpelijke denkfout.

In feite kan het ‘door armoede gedwongen’-argument worden omgedraaid: hoe meer iemand ‘door armoede is gedwongen’ zijn nier te verkopen, des te belangrijker is het dat orgaanhandel niet verboden is. In het meest extreme geval van armoede, waarin de keus is die tussen een nier verkopen en verhongeren, is het ook het meest in het belang van de arme dat orgaanhandel legaal is.

Het hele idee dat handelingen die riskant zijn, verboden moeten worden, is trouwens lichtelijk ridicuul. Ook werken als taxichauffeur in New York zou dan verboden moeten zijn, evenals formule 1 racen, leeuwentemmen, bergbeklimmen, seks zonder condoom met homoseksuele junkies, enzovoorts, enzovoorts.


Nancy Scheper-Hughes
Een ander argument uit de uitbuitingscategorie wordt naar voren gebracht door antropologe Nancy Scheper-Hughes, drijvende kracht achter de anti-orgaanhandel organisatie ‘Organs Watch’. Zij beklaagt zich erover dat de beweging van donororganen plaats vindt "van Zuid naar Noord, van de Derde Wereld naar de eerste wereld, van arm naar rijk, van zwart naar blank, van vrouwen naar mannen". Dat lijkt misschien onrechtvaardig, totdat je je herinnert dat er ook een beweging plaatsvindt in omgekeerde richting: namelijk een stroom geld, die gaat van de rijkeren naar de armeren, van de Eerste Wereld naar de Derde Wereld, enzovoorts. En laat die stroom geld nu precies de reden zijn waarom de armeren bereid zijn hun organen af te staan!

Daar komt bij dat het leveren van organen nou niet bepaald de enige vorm van dienstverlening is waarbij de dienstverlener over het algemeen armer is dan degene die de dienst geleverd krijgt. Volgens bovenstaande redenering zou bijvoorbeeld ook het beroep van huishoudster verboden moeten worden - hoe onrechtvaardig is het niet dat de stroom huishoudelijke hulp gaat van de armeren naar de rijkeren!

Nog een veelgehoord bezwaar tegen orgaanhandel is dat het afstaan van organen uit altruisme dient te geschieden, en niet uit winstbejag. In de woorden van Jeffrey Kahn: door te betalen voor organen lopen we "het risico dat de gemeenschap het gezichtspunt gaat delen dat orgaandonatie niet langer om altruisme draait, maar om minder deugdzame motieven".

Aan je eigenbelang denken is in deze visie zo verwerpelijk dat het moet worden verboden. Dit argument staat loodrecht op het voorgaande argument: de donor moet dit keer niet worden verhinderd een transactie aan te gaan waarbij hij er op achteruit gaat, maar de donor moet nu juist worden verhinderd een transactie aan te gaan waarbij hij erop *vooruit* gaat. Het vermakelijke is dat beide argumenten doorgaans door dezelfde mensen worden gehanteerd.

Helaas wordt nooit duidelijk gemaakt waarom aan je eigenbelang denken nu eigenlijk zo verwerpelijk is; vermoedelijk betreft het hier een overblijfsel van het christendom, dat verder niet rationeel onderbouwd kan worden.


Waarde: hoog. Maximale prijs: nul komma nul
Maar zelfs als we er van uitgaan dat het verlangen om financieel beter te worden van een transactie erg zondig is en daarom verboden dient te worden, dan blijft het probleem dat met dit argument opnieuw veel te veel wordt bewezen. Als het afstaan van organen op commerciele gronden verboden moet worden omdat het gratis afstaan van organen zoveel nobeler en edeler is, dan valt niet in te zien waarom bijvoorbeeld het bakken van brood op commerciele gronden *wel* toegestaan moet worden; logische consequentie van een dergelijke gedachtegang is dat niet alleen het afstaan van organen dient te gebeuren op altruistische, niet-commerciele grondslag, maar ook het bakken van brood , het maken van kleren, het bouwen van huizen, etc, etc. Met andere woorden: waarom alleen het welzijn en het leven van mensen die organen nodig hebben opgeofferd?
Als het zo moreel verheven is om mensen te offeren op het altaar van het altruisme, waarom dan niet consequent zijn en iedereen laten lijden? Zeg van de communisten wat je wilt, ze waren tenminste wel consequent.

Een andere veelgebruikt argument tegen orgaanhandel: het is verwerpelijk om onderdelen van het menselijk lichaam te ‘commodificeren’ - als een object te behandelen. Nancy Scheper-Hughes klaagt de markten aan: die "zijn van nature geneigd alles - inclusief mensen, hun arbeid en hun reproductieve capaciteit -te reduceren tot de status van objecten, dingen die kunnen worden gekocht, verkocht, verhandeld en gestolen(...) Nergens wordt dit dramatischer geillustreerd dan in de bloeiende markt in menselijke organen."

In de eerste plaats zijn het geen ‘markten’ die geneigd zijn om organen te reduceren tot de status van objecten, maar mensen. De reden daarvan is eenvoudig: zowel koper als verkoper verwachten er profijt van te trekken, en er worden verder geen derden mee geschaad. Wat is dan eigenlijk het probleem? Er lijkt hier sprake te zijn van een primitieve denkwijze, waarbij organen (onbewust) worden gezien als wezens die kunnen denken en voelen, en die daarom ‘met respect’ dienen te worden behandeld.

Maar ook als je ervan uitgaat dat ‘commodificatie’ van organen niet deugt, blijft het onduidelijk waarom dit bezwaar alleen orgaanhandel zou treffen, en niet orgaandonatie. Waarom wordt een orgaan dat verkocht wordt ‘als object behandeld’, terwijl een orgaan dat kado wordt gedaan niet ‘als object wordt behandeld’? Objecten zoals stoelen en tafels kunnen zowel worden verhandeld als kado worden gedaan; de status van ‘object’ hangt niet af van de vraag of er geld voor is gevraagd. Het valt dus niet in te zien waarom het geval van organen de status van ‘object’ ineens wel zou afhangen van de vraag of er al dan niet geld voor wordt gevraagd. Kortom, als orgaanhandel verboden moet worden omdat ‘commodificatie’ van organen verwerpelijk is, dan moet ook orgaandonatie verboden worden.

Nog een gebruikelijk bezwaar tegen orgaanhandel luidt dat als er voor organen betaald moet worden, er een tweedeling kan ontstaan. In de woorden van Jeffrey Kahn: "het zou rijken de kans kunnen geven de beschikbare organen het eerst te verkrijgen."

Dat is natuurlijk niet uit te sluiten, maar op dit moment is er ook al sprake van een tweedeling: die tussen de patienten op de wachtlijst die sterven voordat er een orgaan beschikbaar is gekomen, en de patienten die het geluk hebben de operatie wel te halen. Het voornaamste wat er verandert, is dat er meer organen beschikbaar zullen komen, en er dus minder mensen tot de groep ongelukkigen zullen behoren.

Schijnbaar vinden degenen die dit argument hanteren een tweedeling op basis van geluk niet
onrechtvaardig, en een tweedeling op basis van inkomen wel. Maar waarom? Wanneer je bedenkt hoe het huidige systeem van ‘tweedeling op basis van geluk’ eigenlijk tot stand komt, ligt de omgekeerde conclusie eerder voor de hand. Patienten die het geld hebben om een orgaan te kopen, wordt nu verboden dit te doen; velen worden zo door de overheid voortijdig het graf in gereguleerd. Dat dit rechtvaardig is, is nu niet meteen evident. Tegelijkertijd worden deze ongelukkigen wel gedwongen om mee te betalen aan de operaties van degenen die *wel* het geluk hebben de wachtlijst te overleven. Ook de rechtvaardigheid daarvan is zacht gezegd twijfelachtig. De mensen die het geld hebben om een orgaan te kopen, zijn er niet de oorzaak van dat andere patienten dat geld misschien niet hebben, en ze zijn er al evenmin de oorzaak van dat die patienten ziek zijn; het valt dus niet in te zien waarom het dan rechtvaardig is om hen financieel mede aansprakelijk te stellen voor de kosten van andermans orgaanoperaties. Het elementaire rechtsbeginsel volgens welke mensen alleen aansprakelijk kunnen worden gesteld voor de schade die ze hebben veroorzaakt, wordt hier met voeten getreden.

Het hele idee dat een ‘tweedeling’ in de gezondheidszorg op basis van inkomen onrechtvaardig is en daarom verboden moet worden, is overigens hypocriete nonsens, die niemand werkelijk serieus neemt. In Nederland hebben we toegang tot een gezondheidszorg die vele malen beter is dan die van de doorsnee Derde Wereld bewoner, zuiver op basis van het hogere inkomen dat hier wordt verdiend. Waarom mag deze schandelijke tweedeling wel blijven voortduren? Waarom niet het peil van de Nederlandse gezondheidszorg tot Derde Wereld niveau verlagen, en het geld dat zo wordt uitgespaard naar de Derde Wereld overmaken ter verbetering van de gezondheidszorg aldaar? De reden waarom het opheffen van tweedelingen binnen een land zoveel populairder is dan het opheffen van tweedelingen tussen verschillende landen, is eenvoudig: het verlangen van mensen om ongestraft andermans geld te incasseren is heel wat beter ontwikkeld dan het verlangen van mensen om hun eigen zuurverdiende centen kwijt te raken aan derden; overwegingen van ‘sociale rechtvaardigheid’ en ‘solidariteit’ zijn weinig meer dan schaamlappen voor het verlangen om op andermans zak te kunnen leven.

Tot slot nog een veelgehoord praktisch bezwaar dat ook door de Bellagio Task Force wordt gesignaleerd: er zijn aantijgingen "over babies en kinderen, vooral in Zuid-Amerika, die worden gekidnapt en vermoord vanwege hun organen. Veel journalisten en individuen zijn ervan overtuigd dat de markt voor organen deze misdaden heeft gestimuleerd."

In de eerste plaats: voor de verhalen over orgaanroof is meestal niet veel bewijs.

Bovendien is er niet veel reden om aan te nemen dat het risico op orgaanroof groter wordt wanneer orgaanhandel wordt gelegaliseerd. Door het verbod op orgaanhandel is er een groot tekort aan organen ontstaan; het aanbod van organen is laag, en dus zal, als er een zwarte markt tot ontwikkeling komt, de prijs van een orgaan hoog zijn. Bij legalisering van orgaanhandel zal het aanbod van organen toenemen, waardoor de prijs van organen zal dalen. Dat betekent dat er minder winst te behalen valt met het roven van organen, zodat er voor criminelen minder reden is om zich hiermee bezig te houden.

Maar zelfs al zou het waar zijn dat het risico op criminaliteit rond organen groter wordt wanneer orgaanhandel wordt gelegaliseerd, dan nog is dat geen reden om orgaanhandel te verbieden. Mensen worden vermoord om de levensverzekering te innen; moeten levensverzekeringen daarom verboden worden? Mensen worden vermoord om de erfenis snel binnen te halen; moet het erfrecht daarom worden afgeschaft?

Samengevat: de bezwaren tegen orgaanhandel snijden geen hout; het voornaamste wat er met het verbod op orgaanhandel wordt bereikt is dat er elk jaar talloze patienten zonder enige noodzaak ter dood worden veroordeeld, terwijl tegelijkertijd talloze armen de kans wordt ontnomen om hun financiele positie te verbeteren.

Tot slot is er nog de principiele kant van de zaak: van wie zijn mijn organen nu eigenlijk, van mij of van de staat?

Baas in eigen buik!

Bart Croughs

Plaats reactie
- 31 reactie(s):

13-mrt-2002    Sven

Het huidige beleid is in zoverre consequent dat niemand er wat mee opschiet. In de trant van Mulisch' Cuba filosofie: dan maar allemaal dood...
Ik zie wel wat in het idee van Bart Croughs, ik vraag me alleen af of in dit geval de vraag - aanbod verhouding zich zal ontwikkelen naar een voor beide partijen acceptabel prijsniveau. Dwz aantrekkelijk genoeg voor de donor en betaalbaar genoeg voor de patiënt. Een verbetering is het allicht. Te denken valt ook nog aan het vrijgeven van de verkoop van andere organen na overlijden. Dit spaart wellicht een begrafenispolis uit en het is ook aardig om je nabestaanden een extra-tje na te laten. Even wennen misschien, maar het plezieren van geliefden zal allicht meer mensen aanspreken dan het weggeven van organen aan een wildvreemde. De vrijwillige donaties bij leven gebeuren nu ook meestal binnen de eigen kring, en niet alleen om medische redenen.


17-okt-2002    moi

ik ben t er niet totaal mee eens. je staat je organen toch vrijwillig af? en de patienten betalen al genoeg. als jij nou een orgaan nodig hebt, en de donor vraagt meer geld dan dat jij kan betalen? en ik zou het vrijwillig doen; organen genoeg.


23-jun-2003    Alex Hitzel - conleyiaGEEN@SPAMotenet.gr

Ik ben het er helemaal mee eens.
Ik heb een nier in de aanbieding. Waar kan ik die kwijt?


06-aug-2003    Ronald - ronaldGEEN@SPAMboneless.nl

Prachtig verhaal, duidelijk beargumenteerd waarom al die argumenten tegen orgaanhandel onzin zijn. Inderdaad, baas in eigen buik, die nieren zijn van mij! Iemand interesse? :-)


21-nov-2003    Sander - kanerweleenmissenGEEN@SPAMasign.nl

Ik vind eigenlijk de argumenten om orgaanhandel te legaliseren wel goed. Een mens moet zelf beslissen of hij tijdens zijn leven een orgaan af wil staan. Uiteraard kan ik uit solidair en menslievend oogpunt een nier afstaan, maar waarom mag ik er niet beter van worden? Een mensenleven is toch onbetaalbaar! Nou, ik een nier minder (waar goed mee te leven valt) en een ander gered, waarbij honderden mensen 'blij' zijn. Nou, lappen en ik lig onder het mes. Klinkt banaal, maar het is gewoon zoals het is. Stuur een e-mail als je een niet nodig hebt, de prijs komen we wel uit.


11-mrt-2004    dr. Vandermeulen - vandermeulenGEEN@SPAMsalvator.nl

Het beschaamd mij en de hele medische wereld dat een man als deze zulke nonsens durft en mag publiceren! Hoe kan iemand die zelf welstellend is nu oordelen of een arme een eerlijke keuze kan maken in deze thematiek. Baas in eigen buik, ok maar niet om daarmee het orgaantekort te elimineren! Bart Croughs, je bent een gevaar voor de maatschappij en hebt een indigestieraad van 0 kamma 0, en ik hoop dat je zelf arm word daarna op de straat gedropt word en dat er dan een man naar je toekomt die je vraagt, voor het ronduit belachelijke bedrag van 700 dollar een nier af te staan, ofnee, ik hoop zelfs niet dat ze het vragen, ze mogen je ook gewoon verdoven en je opensnijden zonder je toestemming, heerlijk is dat toch. Eens zien of je nog baas in je buik bent op straat, IDIOOT!!!!


13-mei-2004    Stewie

En dan te bedenken dat een doctor dit soort onzin kan uitkramen. Is dit het definitieve bewijs van het verval van ons onderwijssysteem ?

"Beschaamt" is met een "t" herr doctor !

Quote:
"ze mogen je ook gewoon verdoven en je opensnijden zonder je toestemming, heerlijk is dat toch. Eens zien of je nog baas in je buik bent op straat, IDIOOT!!!!"

Wat heeft dit in godsnaam te maken met het al dan niet in Nederland legaliseren van orgaanhandel ? 'Ze' mogen helemaal niets !


13-mei-2004    Allure

Tja Stewie, als de argumenten op zijn (of nooit aanwezig zijn geweest), is schelden het meest gebruikte alternatief...

Overigens, wat vind je van deze giller van de doctor:

Baas in eigen buik, ok maar niet om daarmee het orgaantekort te elimineren!

:-) Proest!


27-jul-2004    Henk

Zonder arrogant te zijn durf ik te zeggen dat ik iets weet over de (il)gale handel in mensenlijke organen en weefsel. Het is onmiskenbaar dat criminele groeperingen zich bezig houden met de handel in organen. Politie onderzoeken in Brazilie, Zuid-Afrika, op de Balkans en in Turkije laten zien dat zich veel handel aan de openbare waarneming onttrekt. Het was niet voor niks dat de Verenigde Naties op 15 nov. 2002 een protocol hebben aangenomen waarin wereld wijd de landen wordt gevraagd dat te ondertekenen en te ratificeren. Het protocol, de so-called Palermo definition beschouwt de handel en het verwijderen van organen als mensenhandel waarop straf moet worden gesteld. Binnen de EU gaan steeds meer landen ertoe over hun wetgeving aan te passen aan dat VN protocol, in de hoop uitwassen daarmee te voorkomen.
Maar zelfs wanneer een en ander gelegaliseerd is blijft immer de vraag "hoe vrij is iemand in het afstaan van zijn haar/orgaan?"
Belangrijk voor landen is dat die handel transparant wordt en dat slechts onder staatstoezicht donatie kan en mag plaatsvinden. Waarbij als een van de belangrijkste voorwaarden moet gelden, de lichamelijke integriteit van de donor en dat de ontvanger niet op basis van inkomen maar op basis van gezondheidsaspecten wordt beoordeeld. Medici die zich hiet niet aanhouden dienen uit hun functie te worden gezet.


27-jul-2004    Speedy

Henk schrijft: “Belangrijk voor landen is dat die handel transparant wordt en dat slechts onder staatstoezicht donatie kan en mag plaatsvinden.”

Je bezorgdheid over misbruik is terecht, maar of staatstoezicht de oplossing is ?

De Chinese overheid bijv. verkoopt organen van ter dood veroordeelden aan rijke Amerikanen.

En in Nederland wil de overheid orgaandonatie zelfs verplicht stellen. Een uitgebreide discussie daarover vind je hier: Verplichte Orgaandonatie ?


08-dec-2004    Joep

"Maar zelfs wanneer een en ander gelegaliseerd is blijft immer de vraag 'hoe vrij is iemand in het afstaan van zijn haar/orgaan?'"

100% vrij lijkt mij. Nu is iedereen 100% niet-vrij.

De vraag of het eerlijk is dat "de rijken" waarschijnlijk meer donororganen zullen aanschaffen dan "de armen" valt misschien een beetje buiten deze discussie, maar ook dat lijkt mij van wel. Het wordt nu niet als moord gezien om een fles wijn van 50 euro te bestellen (en dat is het ook niet), maar dat bedrag had je natuurlijk ook voor de volledige genezing van een lepra-patient kunnen gebruiken. Voor Nederlanders zouden kosten van organen overigens gewoon gedekt kunnen worden door de verzekeraar. Waarschijnlijk is dat zelfs goedkoper dan bijvoorbeeld jarenlange nierdialyse.


08-dec-2004    Joep

(komt bij dat je niet arm hoeft te zijn om bijvoorbeeld een nier te verkopen dus van "dwang" is geen sprake. Tegen een goede prijs wil ik best een nier kwijt danwel een codicil tekenen waarin staat dat mensen die bij dezelfde verzekeraar zitten als ik eerst-begunstigde zijn)


19-jan-2005    jetoel

Bart zegt:
"(Het omgekeerde ligt eerder voor de hand: er is namelijk een reeele kans dat de niertransplantatie niet aanslaat. Wie alleen uit altruisme heeft gedoneerd, is dan voor niets zijn nier kwijt geraakt; voor wie uit financiele overwegingen heeft gedoneerd, geldt dit niet.)"

-Volgens Rothbard en Mises is waarde subjectief. Iemand kan aan een altruistische daad meer waarde toekennen dan aan een zak geld. Dus de zinsnede 'voor niets' klopt in zuiver economische zin niet.


12-mrt-2005    lisette - gerrie_bakxGEEN@SPAMmsn.com

ook ik ben t er helemaal mee eens .toevallig kom ik deze site tegen was ook op zoek om te kijken om een nier af te staan maar ik vind ook dat er iets tegen over moet staan toch.zou er toch ook een mooi bedrag voor willen .daar kon ik mijn problemen mee oplossen en ik vind t wel verdiend.


14-apr-2005    Bianca Zwart

Ik ben helemaal sprakeloos na het lezen van dit bericht...
Weet de auteur dan niet dat er behoefte is aan meer organen dan alleen nieren? Een nier is het enige orgaan dat van een levende donor naar een ontvanger getransplanteerd kan worden.
Gelegaliseerde orgaanhandel is niet het verwachtte walhalla!

Er bestaan echter nog meer wachtlijsten hoor, zeg maar voor harten, levers en longen.
Wat verwacht de auteur? "Ik heb wel zin om mijn hart te transplanteren voor een flinke som gelds", nou veel plezier ermee...zonder hart in je lijf!

Gelegaliseerde orgaanhandel in nieren zal ongetwijfeld ook duistere nevenhandel in die andere organen met zich meebrengen! Is dat dan wat (sommige) mensen willen? Ik in ieder geval niet!


14-apr-2005    martin

Bianca Zwart schrijft:

"Gelegaliseerde orgaanhandel in nieren zal ongetwijfeld ook duistere nevenhandel in die andere organen met zich meebrengen!"

Hoezo dat?


14-apr-2005    Joep

Bianca,

Dat je met 1 nier verder kunt is fijn, maar het hele donorprobleem (dus ook van vitale organen) zou opgelost zijn als mensen gewoon betaald werden om een codicil in te vullen. Dat is toch niet zo schokkend? Als je de arts ook niet zou mogen betalen denk ik niet dat er nog veel artsen zouden zijn; het gebrek aan donoren is precies hetzelfde probleem.


14-apr-2005    Bianca Zwart

Goed,
wat ik voornamelijk van deze site heb gezien is dat men ontzettend tegen regulering is van de overheid en erg voor eigen en particuliere initiatieven.

Wie betaalt er dan voor het invullen van het codicil?


15-apr-2005    K. Winkelaar - kiwicdsGEEN@SPAMgmail.com

Zorgverzekeraars zullen ongetwijfeld aanbieden om tranplantaties te vergoeden. Die zijn er dan bij gebaat om voldoende organen te hebben voor hun klanten, anders voldoen ze niet aan hun contractuele verplichtingen. En bovendien hebben ze er belang bij om een goed imago te hebben.

Kortom: de verzekeraars zullen moeite gaan doen om voldoende mensen te interesseren in het donorschap. Of ze dat nu doen op morele gronden, door premiekorting of door een contante bonus doet dan niet meer ter zake. Jij kunt dan namelijk kiezen voor die verzekeraar die je het meeste aanspreekt.

Even voor de duidelijkheid: in een vrije markt is het ook vrij eenvoudig om een eigen verzekeraar op te richten, bijvoorbeeld zonder winstoogmerk. De FNV zou haar eigen ziektenkostenpakket kunnen aanbieden, naast de eigen WW-verzekering, etcetera.
Het hoeft dus absoluut niet te betekenen dat je lot in handen ligt van bedrijven die alleen maar winst willen maken.


15-apr-2005    Bianca Zwart

Heel mooi geschetst, maar wanneer ingevoerd in de praktijk zal de bonus of premiekorting die er tegenover staat niet bijster hoog zijn hoor. Het is niet zo dat elke overledene geschikt is voor transplantatie.
Oftewel een schijntje.

Prima hoor, als je persé geld wilt terugzien voor een handeling die (waarschijnlijk zelfs niet) na je dood wordt uitgevoerd.
Waarom zou je meer baas in eigen buik zijn als je er geld voor krijgt? Lijkt mij juist het omgekeerde.

Ben benieuwd naar de argumenten.
Ik heb in ieder geval mijn codicil ondertekend met de hoop dat na mijn overlijden (hopelijk nog lang niet) er een aantal mensen beter kunnen worden gemaakt. 100% uit niet-opgedrongen gedachten.
Ik ben tenminste echt baas in eigen buik, hoe is dat met jullie?


15-apr-2005    Joep

Ik heb in ieder geval mijn codicil ondertekend met de hoop dat na mijn overlijden (hopelijk nog lang niet) er een aantal mensen beter kunnen worden gemaakt. 100% uit niet-opgedrongen gedachten.
Ik ben tenminste echt baas in eigen buik, hoe is dat met jullie?


Dat is maar ten dele niet-opgedrongen volgens "ons". Natuurlijk is het fijn dat je (nog) zélf mag bedenken wat er gebeurt met je organen na je dood maar je mag bijvoorbeeld niet je organen verkopen (in de voorverkoop dus). Dat is expliciet verboden in de wet. Er zijn dus maar 2 keuzes: of niet doneren, of gratis. Iemand anders, de overheid in dit geval, bemoeit zich met onze organen. De overheid zegt: "een nier is iets anders dan een fiets, wij verbieden dat je die verkoopt". Dat heeft twee nadelen. Ten eerste is het immoreel dat de overheid zich bemoeit met wat we met ons eigen lichaam willen doen of laten. En ten tweede is er een praktisch bezwaar: een enorm orgaantekort plus de bijbehorende doden. Dat praktische probleem kun je proberen op te lossen met heel veel postbus-51 reklames ("doe iets voor een ander, het geeft u zo'n goed gevoel"), of je kunt nog meer regels bedenken ("als u het niet zelf bedenkt, dan pikken we uw organen zelf wel even in"). Maar de echte oplossing is ook de simpelste: de overheid moet zich er gewoon niet mee bemoeien; dat lost het tekort razendsnel op.

Een andere mogelijkheid is bijvoorbeeld het "voor wat hoort wat systeem". Je ontvangt alleen organen als je zelf een codicil hebt ingevuld. Ook dat kan nu niet, terwijl mensen dat zelf hadden kunnen organiseren als de overheid het niet verboden had om je organen alleen beschikbaar te stellen aan een bepaalde groep. Kortom: er wordt een hoop opgedrongen.


15-apr-2005    Bianca Zwart

Het idee om zorgverzekeraars een kleine bonus uit te laten keren voor mensen die hun codicil hebben getekend is op zich niet zo'n slecht idee. Ze zijn beter uit wanneer iemand sneller een vervangend orgaan heeft dan dat die persoon jarenlang op de wachtlijst blijft staan.
Dat ben ik met je eens; daar zal niemand veel slechter van worden, in tegendeel zelfs.

Maar de optie die in de column wordt besproken, 'verhandel een nier voor flink wat klinkende munt', is er echt één waarvan ik blij ben dat er regelgeving tégen is.
Gegarandeerd dat er door kwade geesten misbruik van gemaakt gaat worden (gebeurt nu al in delen van de wereld). En wat als het dan niet bij nieren blijft, maar bijvoorbeeld ook naar harten of levers overslaat? Denkt u dan dat de donor veel plezier zal hebben van zijn 'beloning'? Ik denk eerder dat anderen, noem ze maar tussenhandelaren, er flink aan zullen verdienen.

Ik ben bang dat bij echte organenhandel (en niet bonussen bij invullen codicil) er te veel schadelijke neveneffecten zullen zijn. Ik zal wel niet hoeven te schetsen hoe die er uit zullen zien.
Dus ja, ik ben blij met het verbod, de regulatie van de overheid, in dit geval.

Een 'voor wat hoort wat' systeem vind ik een bijzonder egoïstisch systeem. Dat neigt teveel naar toestanden van: 'iedereen mag mijn organen, behalve mensen die zelf geen donor zijn, menen die roken, belgen en die kwal van een overbuurman'.


15-apr-2005    Joep

Het idee om zorgverzekeraars een kleine bonus uit te laten keren voor mensen die hun codicil hebben getekend is op zich niet zo'n slecht idee. Dat ben ik met je eens; daar zal niemand veel slechter van worden, in tegendeel zelfs.

De directeur van de Nederlandse Transplantatie Stichting stelde het voor, en de wereld was te klein.

Gegarandeerd dat er door kwade geesten misbruik van gemaakt gaat worden (gebeurt nu al in delen van de wereld).


Je zegt het zelf.. Het is verboden, en daar maken de kwade geesten gebruik van. En naar men zegt niet alleen voor nieren, maar ook voor vitale organen. Als het niet verboden was, dan was er helemaal geen behoefte aan om mensen bij leven en welzijn te ontdoen van organen omdat het aanbod van normaal (postuum) verkregen organen groot genoeg zou zijn. (Exact hetzelfde zie je in de drugshandel waar gek genoeg wel veel mensen van inzien dat de zware drugscriminelen, de moordenaars etc, er zijn omdat drugs verboden zijn).

Ik ben bang dat bij echte organenhandel (en niet bonussen bij invullen codicil) er te veel schadelijke neveneffecten zullen zijn. Ik zal wel niet hoeven te schetsen hoe die er uit zullen zien.


Juist het verbod levert volgens mij de schadelijke neveneffecten op.

Een 'voor wat hoort wat' systeem vind ik een bijzonder egoïstisch systeem. Dat neigt teveel naar toestanden van: 'iedereen mag mijn organen, behalve mensen die zelf geen donor zijn, menen die roken, belgen en die kwal van een overbuurman'.

Ja, en? Op de overbuurman na zijn het voorstellen waar de Tweede Kamer zich allang over gebogen heeft, maar dan verplicht.


20-apr-2005    Joep

Duim te koop, slechts $ 50.000,-

http://www.cutoffmythumb.com/


04-apr-2006    Iris

Over baas in eigen buik, en dat je organen van jou zijn:
inderdaat, maar niemand verbiedt jou ook om jou organen te doneren of verplicht jou daartoe!
Het gaat er hier alleen over het betalen ervoor, niet of je organen wel of niet van jou zijn.


29-mei-2006    WFHermans - bugGEEN@SPAMme.not

Niet juist.

Het is verboden, bijvoorbeeld, om je organen uitsluitend te doneren aan mensen die zelf ook potentiëel orgaandonor zijn.


30-mei-2006    Sander M

Wat hier nog niet ter sprake is gekomen, maar misschien wel een belangrijk argument voor kan zijn: als er (veel) geld betaald gaat worden voor organen, wordt het voor bedrijven ook interessant om deze te gaan "kweken". Hoewel het nog toekomstmuziek is, is het waarschijnlijk ooit eens mogelijk om bijvoorbeeld met een klein stukje lever te beginnen en daar een hele lever van te laten "groeien".

Zoals ik al zei is dit nog ver weg, maar we weten allemaal dat financieel gewin een sterke prikkel kan zijn om ergens onderzoek naar te doen.

Hoewel ik niet een echt goed tegenargument kan bedenken ben ik tegen. Misschien is het ethisch gewoon niet verantwoord om mensen voor veel geld een onomkeerbare keuze te laten maken. Het is lastig te garanderen dat mensen die hun organen voor geld afstaan goed hebben afgewogen of hun orgaan dat geld wel waard is.

Want dat is de sterke kracht achter de marktwerking: alle twee de partijen ruilen iets in voor iets anders zodat ze er allebei op vooruit gaan. De vraag is dus: hoe goed is een arm persoon in staat om in te schatten dat het bedrag ook echt zijn orgaan waard is.


04-jun-2006    Realist - geenGEEN@SPAMnone.no

11-mrt-2004 dr. Vandermeulen -


Ik geloof niet dat u arts bent. Uw bericht was ook dom. Ook grappig, dat u lijkt te beweren te spreken in naam van de hele medische wereld wanneer u dit artikel verwerpt. Ik denk niet dat er over vergaderd is.


05-jan-2007    framboos

Ik ben het er niet mee eens dat orgaanhandel gelegaliseerd moet worden. Ten eerste denk ik dat er net wél meer mensen vermoord zullen worden omwille van hun organen. Want de 'arme sloebers' (waaw, prachtige verwoording zelle) die hun organen niet kwijt willen maar wel dringend geld nodig hebben zullen misschien de mogelijkheid zien om iemand die toch niets betekent in onze hokjesdenkende maatschappij te vermoorden en een mooi bedrag te vragen.
Ik vind het ook totaal onlogisch dat orgaanhandel als dé oplossing word voorgesteld om armoede de wereld uit te helpen. Problemen moet je aanpakken bij hun oorzaak, heeft mijn leraar zedenleer me altijd geleerd (helemaal mee eens, trouwens), en ik denk niet dat de oorzaak van armoede het verbod op orgaanhandel is. De oorzaak valt dan eerder te zoeken bij de politiek en de mogelijkheid tot tewerkstelling in humane omstadigheden. En orgaanhandel zie ik niet bepaald als een beroep en al helemaal niet als een beroep in humane omstadigheden. Ik ga immers akkoord met de stelling dat organen niet altijd helemaal vrijwillig verkocht zouden worden. Die uitleg waarin men van de veronderstelling gaat dat een arme toch blij is als hij geld ontvangt is belachelijk (sorry, beetje kwaad vandaag). Wat heeft dàt er nu mee te maken of hij/zij zijn orgaan dan wel of niet wil afstaan? Hij kan blij zijn met het geld, maar niet met de actie die hij daarvoor moet ondergaan, denk ik. Daarom, opnieuw, orgaanhandel màg de oplossing niet zijn die armoede de wereld uit zal helpen.
Nog iets waar ik aan dacht: organen moeten operatief verwijderd worden. Ik denk niet alle armen kunnen betalen voor zo'n operatie. Dus er zullen zoieso gevallen ontstaan waarbij het desbetreffende orgaan in verdachte omstandigheden verwijderd werd, dat is nu ook niet meteen de bedoeling.
Ergens begrijp ik wel dat er in de tekst staat dat orgaandonatie niet aleen maar moet kunnen omdat je iemand wil helpen, maar dan vraag ik me wel af waarom je het dan wel zou doen. Puur voor het geld, vind ik verkeerd. Omdat er dan situaties ontstaan die ik al eens vermeld heb en ik ben moegetypt.


15-feb-2007    patrick

ik vind dat de handel in organen niet gelegagliseerd moet worden, wel denk ik dat het donor codicil verplicht moet worden tenzij er realistisch bezwaar wordt aangetekend


15-feb-2007    Mickey Mouse

Met de mindset van Patrick: ik vind dat de handel in banen niet gelegaliseerd moet worden, wel denk ik mensen verplicht in een werkkamp moeten worden tewerkgesteld, tenzij er realistisch bezwaar wordt aangetekend.

Het gemak waarmee sommige mensen vrijheid afwijzen en plicht opleggen is verbazingwekkend.


 
 
Printversie Email dit artikel




MeerVrijheid 2001 - 2007