21-okt-2003

Democratie

De afgelopen weken heeft Elsevier campagne gevoerd tegen een referendum over de europese grondwet. Waarom deugt het referendum niet? In Nederland is de besluitvorming overgedragen aan politici, aldus de hoofdredacteur. "Als die iets verkeerd doen, worden ze bij de verkiezingen weggestemd. Maar bij een referendum nemen de kiezers zelf de besluiten. Met dit verschil: als de uitslag je niet bevalt, kun je bij de verkiezingen geen enkele partij straffen. Je staat als kiezer machteloos."

Kortom: omdat de kiezer bij een referendum zelf mag beslissen, staat de kiezer machteloos. De kiezer heeft pas echt invloed wanneer politici een besluit nemen waar de meerderheid van de kiezers tegen is - dan kan de kiezer een paar jaar later de politici naar huis sturen. Dat getuigt van heel wat meer kiezersinvloed en democratie dan wanneer de meerderheid van de kiezers gewoon z'n zin krijgt. - Het is dat de hoofdredacteur niet bekend staat als een grappenmaker, anders zou je vermoeden dat hier sprake is van satire.

Al even vermakelijk was een eerder redactionaal commentaar naar aanleiding van het referendum in Californie. Het referendum is 'schadelijk voor de democratie', aldus het commentaar. Een van de argumenten: "Mocht Nederland willen overgaan tot de Californische praktijk, dan zou de volksraadpleging logischerwijs ook voor alle belangrijke kwesties moeten gelden. Dus ook voor de doodstraf." Inderdaad, het is erg schadelijk voor de democratie om de doodstraf in te voeren wanneer de meerderheid van de bevolking daar voorstander van is. Veel democratischer dat de minderheid z'n zin doordrijft!

Het lijkt er sterk op dat de Elsevier-commentatoren zich tegen het referendum verzetten omdat ze niet willen dat de meerderheid van het volk het voor het zeggen krijgt; ze achten de macht in veiliger handen bij een kleine elite van politici, die bij hun besluiten zo min mogelijk worden beinvloed door de wil van het gepeupel. Maar in plaats van dit onomwonden toe te geven, blijven ze uitbundig hun liefde voor de democratie en de kiezer betuigen. Niets vermakelijker dan de hypocrisie van de als democraat poserende anti-democraat.

Bart Croughs

Deze column verscheen eerder in HP/De Tijd
Plaats reactie - 4 reactie(s):

21-okt-2003    Allure

"Niets vermakelijker dan de hypocrisie van de als democraat poserende anti-democraat."

Inderdaad, bij dit soort controversiële onderwerpen komt maar al te vaak de aap uit de mouw: mensen die beweren voorstander te zijn van democratie, blijken in werkelijk tégen democratie te zijn - in ieder geval de directe vorm ervan.

Nou zijn er talloze argumenten te bedenken tegen de directe democratie, maar dan moet men dat ook zeggen. Dus Elsevier-redacteur: kom er dan eerlijk voor uit dat je denkt dat het gewone gepeupel te dom is om een weloverwogen beslissing te nemen.

En tja, dat men denkt dat de kleine elite van beroepspolitici in Den Haag dat wel kan... ik verheug me in ieder geval al op het moment dat ik "nee!" tegen de Europese Grondwet mag stemmen! :-)


26-okt-2003    Kordotium - kordotiumGEEN@SPAMyahoo.com

"Maar bij een referendum nemen de kiezers zelf de besluiten."
Nee hoor, bij een referendum over de Europese Grondwet wordt er juist geen beslissing genomen door de kiezers. Als het referendum een "ja" oplevert is er niks aan de hand. Maar als het referendum een "nee" oplevert ontstaat er een onmogelijke situatie.
Het Nederlandse kabinet zal veranderingen moeten aandragen om de grondwet toch door het strot van de Nederlanders te laten duwen. De grondwet op zich staat namelijk helemaal niet ter discussie, het gaat om de inhoud ervan.
Bij een referendum kan je echter niet invullen "waarom!" je tegen een bepaald voorstel bent. De politiek zal dus voorstellen moeten doen op basis van niets; ze weten immers niet wat ze moeten veranderen.

Zo ontstaat juist een uiterst penibele situatie van schijndemocratie. Zeer onwenselijk en met democratie op zichzelf heeft het absoluut niets te maken.

Overigens is een doorgeslagen democratie ook zeer anti-liberaal (wolf/schaap-verhaal), maar dat argument zal de volkomen anti-liberale Croughs waarschijnlijk toch niet overtuigen...


29-okt-2003    martin

Kordotium,

Laat ik beginnen met je te vertellen dat het citaat dat je aanhaalt geen uitspraak van Bart Croughs is maar van Elsevier.

Bij een referendum kan je echter niet invullen "waarom!" je tegen een bepaald voorstel bent. De politiek zal dus voorstellen moeten doen op basis van niets; ze weten immers niet wat ze moeten veranderen.

Interessant standpunt, op het eerste gezicht plausibel maar eigenlijk heel erg eigenaardig. Het zou zodoende in Elsevier niet misstaan.

De politiek weet dan misschien niet wat ze moeten veranderen, ze weten tenminste dat ze iets moeten veranderen. Wat jij eigenlijk beweert is dat het beter zou zijn als ze zelfs dat niet zouden weten.

Overigens is een doorgeslagen democratie ook zeer anti-liberaal (wolf/schaap-verhaal)

Met betrekking tot Europesche vraagstukken lijkt het referendum mij een manier voor de schapen om de wolven een beetje in toom te houden.

Ik zie trouwens het verband niet tussen het referendum en een doorgeslagen democratie. Doen referenda de democratie doorslaan, of is een democratie met referenda per definitie doorgeslagen? Kan een democratie ook doorslaan zonder referendum?

maar dat argument zal de volkomen anti-liberale Croughs waarschijnlijk toch niet overtuigen...

Vreemd dan dat zijn columns verschijnen op een site die T-shirts verkoopt met daarop het "wolf/schaap-verhaal".

Overigens ben ik benieuwd waar je het idee op baseert dat Croughs anti-liberaal is?


13-nov-2003    robin hood

Het lijkt er sterk op dat de bewuste commentator (van elsevier wel te verstaan) niets te zeggen had. Als een situatie ontstaat, is ie dan onmogelijk? Gelukkig is er in nederland een grondwet met inhoud anders ontstond er een onmogelijke situatie, althans volgens kortzichtium.
Een referendum is beperkt in de zin dat de uitkomst hoe dan ook vastgelegd is. Het publiek beslist voor datgeen wat een ander wil en niet per se wat bijvoorbeeld het publiek wil. Het kan zijn dat geen van de (beide) keuzes wenselijk is, met andere woorden een zekere vorm van manipulatie. Maar goed dat is democratie.


 
 
Printversie Email dit artikel




MeerVrijheid 2001 - 2007