Issues - Koningshuis
Vele burgers staan sceptisch tegenover het koningshuis. En dat is ook wel voor te stellen. Het staatshoofd wordt niet democratisch gekozen en heeft de positie te danken aan erfelijke opvolging. Dit stimuleert geen kundigheid of verantwoordelijkheid. Tegenwoordig heeft de koningin van Nederland nog maar weinig politieke macht. Ze heeft wel een minieme invloed op het vormen van een regering, maar verder gaat het voornamelijk om een ceremoniële functie: lintjes knippen, het optreden als een soort ambassadeur naar het buitenland toe, en voor sommigen is zij een symbool van nationale trots en identiteit.
|
Eigenaar en huurder
Vroeger hadden koningen veel meer macht. Het is interessant dat Hans-Hermann Hoppe stelt dat een absolute monarch vroeger in het algemeen zelfs voor meer vrijheid zorgde dan de tegenwoordige democratie. (Dat wil niet zeggen dat Hoppe voor een absolute monarch is.) Zijn hoofdargument is dat de koning van vroeger een soort eigenaar was van het hele land. Hoewel hem dat aan de ene kant een onbeperkte macht gaf over anderen, zorgde dat ook dat hij een prikkel had om te zorgen dat het economisch goed ging met het land. Net als een boer goed voor zijn land moet zorgen, om er ook in de toekomst profijt van te hebben, zo ook moet een koning goed voor zijn land zorgen om in de toekomst profijt te hebben voor hemzelf en zijn nageslacht. Als het slecht gaat met het land wordt de koning ook minder rijk, heeft hij minder aanzien, en loopt hij een grotere kans door het volk te worden afgezet, of door buitenlandse legers veroverd te worden. Daar staat tegenover dat moderne politici binnen de democratie weinig lange termijnprikkels ervaren om goed voor hun land te zorgen. Het is in het voordeel van politici om zo snel mogelijk de welvaart van het land te verkwanselen en de kiezers zoveel mogelijk met allerlei beloftes te paaien. Dat die beloftes geld kosten en de welvaart en de economie van het land verpesten is een zorg voor latere politici. Maar liefst 10% van het overheidsbudget (meer dan het onderwijsbudget) gaat naar rentebetalingen op schulden gemaakt door eerdere politici. Na ons de zondvloed.
Hoewel Meervrijheid niet voor de vervanging van de democratie door een absolute monarchie is, is het wel interessant om op de theorieën van Hoppe te wijzen. Ze zijn een nuttige aanleiding om te bedenken dat de democratie zeker niet heilig is en niet altijd tot meer vrijheid leidt. Zoals Hoppe het uitdrukt is de democratie een God die gefaald heeft. De verzorgingsstaat is immers uit haar klauwen gegroeid en de democratie is daarmee verworden tot een immoreel politiek spel waarin iedereen zoveel mogelijk privileges ten koste van anderen probeert te krijgen. Waarschijnlijk accepteren we nu een veel hoger belastingniveau dan we ooit van een absolute monarch zouden accepteren. Door de democratie hebben we immers niet het idee dat we onderdukt worden, maar denken we eerder dat het allemaal voor ons eigen welzijn is. Dat is verradelijk. De democratie heeft steeds minder te maken met het streven naar vrijheid van het individu.
Vroeger hadden koningen veel meer macht. Het is interessant dat Hans-Hermann Hoppe stelt dat een absolute monarch vroeger in het algemeen zelfs voor meer vrijheid zorgde dan de tegenwoordige democratie. (Dat wil niet zeggen dat Hoppe voor een absolute monarch is.) Zijn hoofdargument is dat de koning van vroeger een soort eigenaar was van het hele land. Hoewel hem dat aan de ene kant een onbeperkte macht gaf over anderen, zorgde dat ook dat hij een prikkel had om te zorgen dat het economisch goed ging met het land. Net als een boer goed voor zijn land moet zorgen, om er ook in de toekomst profijt van te hebben, zo ook moet een koning goed voor zijn land zorgen om in de toekomst profijt te hebben voor hemzelf en zijn nageslacht. Als het slecht gaat met het land wordt de koning ook minder rijk, heeft hij minder aanzien, en loopt hij een grotere kans door het volk te worden afgezet, of door buitenlandse legers veroverd te worden. Daar staat tegenover dat moderne politici binnen de democratie weinig lange termijnprikkels ervaren om goed voor hun land te zorgen. Het is in het voordeel van politici om zo snel mogelijk de welvaart van het land te verkwanselen en de kiezers zoveel mogelijk met allerlei beloftes te paaien. Dat die beloftes geld kosten en de welvaart en de economie van het land verpesten is een zorg voor latere politici. Maar liefst 10% van het overheidsbudget (meer dan het onderwijsbudget) gaat naar rentebetalingen op schulden gemaakt door eerdere politici. Na ons de zondvloed.
Hoewel Meervrijheid niet voor de vervanging van de democratie door een absolute monarchie is, is het wel interessant om op de theorieën van Hoppe te wijzen. Ze zijn een nuttige aanleiding om te bedenken dat de democratie zeker niet heilig is en niet altijd tot meer vrijheid leidt. Zoals Hoppe het uitdrukt is de democratie een God die gefaald heeft. De verzorgingsstaat is immers uit haar klauwen gegroeid en de democratie is daarmee verworden tot een immoreel politiek spel waarin iedereen zoveel mogelijk privileges ten koste van anderen probeert te krijgen. Waarschijnlijk accepteren we nu een veel hoger belastingniveau dan we ooit van een absolute monarch zouden accepteren. Door de democratie hebben we immers niet het idee dat we onderdukt worden, maar denken we eerder dat het allemaal voor ons eigen welzijn is. Dat is verradelijk. De democratie heeft steeds minder te maken met het streven naar vrijheid van het individu.
Adoratie
"Wat betreft immigratie zal de koning zowel de massa als minder productieve personen buiten willen houden. Als deze laatsten al worden toegelaten, dan is het slechts tijdelijk als seizoensarbeiders, zonder burgerrechten (Duitsland liet na 1880 grote hoeveelheden Polen toe als seizoensarbeiders) en zonder de mogelijkheid om onroerend goed te verwerven. Permanente immigratie staat de koning slechts toe aan mensen met boven gemiddelde of superieure capaciteiten. Dit vermeerdert de kapitaalwaarde van het koninkrijk. Bijvoorbeeld, toen in 1685 het Edict van Nantes werd herroepen werden tienduizenden Hugenoten tot Pruisen toegelaten. Peter de Grootte, Frederick de Grootte en Maria Theresa bevorderden sterk de immigratie van Duitsers naar Pruisen, Rusland, en de oostelijke provincies van Oostenrijk-Hongarije. Hoewel het migratiebeleid van de Koning niet alle gevallen van gedwongen integratie of gedwongen uitsluiting zal kunnen vermijden, komt een dergelijk beleid toch het dichtst in de buurt bij wat privé-eigenaren zouden doen, wanneer zij zouden kunnen beslissen wie toe te laten en wie niet. De Koning zou uiterst selectief te werk gaan en erg bezorgd zijn over de waarde van zijn menselijk kapitaal." Hans-Hermann Hoppe |
Overigens is het opvallend hoe de adoratie voor het koningshuis van vroeger is vervangen voor de adoratie van de democratie van tegenwoordig. Hier zijn parallellen te ontdekken. Zowel de monarch als de overheid doen er alles aan om hun bestaan te rechtvaardigen en via het onderwijs en de media wordt een positief beeld geschapen. Zoals veel Nederlanders zich vrijwel niet meer voor kunnen stellen hoe men vrijwel kritiekloos stond tegenover het machtige koningshuis in vroeger dagen kan Meervrijheid zich niet voorstellen hoe hedendaagse burgers kritiekloos staan tegenover de representatieve democratie (waarvan je je terecht kunt afvragen hoe representatief die is).
Hoewel Meervrijheid dus niet denkt dat democratie heilig is, en we ernaar streven de macht van de overheid zo klein mogelijk te maken, denken we toch dat de macht van de overheid die er is het beste onder democratische controle kan zijn. Het past immers beter bij het idee van gelijke rechten dat we er allemaal een stukje van kunnen krijgen, dan dat een persoon op basis van afkomst een speciaal stukje van die macht heeft. Daarom is Meervrijheid principieel tegen het koningshuis en voor het instellen van een republiek. Ook al is de macht voornamelijk symbolisch, en zal het in de praktijk weinig uitmaken of er een koningin is of niet, het is principieel verkeerd dat iemand op basis van afkomst recht zou hebben op een staatsrechtelijke functie. In een democratie hoort dat nou eenmaal niet. De koningin moet een gewone burger worden.
Representatieve functie
Vaak wordt als argument voor het in stand houden van de monarchie gesteld dat de koningin een heel nuttige functie heeft als staatshoofd naar het buitenland toe. Omdat ze niet steeds herkozen wordt, is er continuiteit en bovendien heeft de minister-president het dan minder druk zodat hij zich meer kan concentreren op politieke zaken. Maar dat is hoogstens een argument voor een apart gekozen staatshoofd, niet voor een koning of koningin op basis van afkomst. Als deze functie nuttig is, dan moet men pleiten voor een democratisch gekozen staatshoofd. Eventueel zou dat staatshoofd zich zelfs koning mogen noemen. Maar hij zou zich onderscheiden van een klassieke koning doordat hij gekozen wordt voor de functie op basis van zijn merites en niet op basis van zijn afkomst. Het is twijfelachtig of een levenslange positie als staatshoofd noodzakelijk is voor de continuiteit. Een herkiezing om de vier jaar zou ook prima kunnen. Maar als levenslange benoeming een goed idee is, dan zouden we daar ook voor kunnen kiezen. Iemand wordt democratisch gekozen, en de benoeming geldt vervolgens voor het leven. Dit wil allemaal niet zeggen dat Meervrijheid voor een soort gekozen koning is, noch dat we daar tegen zijn. We willen alleen maar duidelijk maken dat het eventuele nut van een apart staatshoofd niet een argument is om een op afkomst gebaseerde koning te handhaven, immers zo'n staatshoofd is zonodig ook binnen de democratie mogelijk.
Als er mensen zijn die koningin Beatrix (en straks Willem-Alexander) vrijwillig als koningin willen blijven herkennen, dan is dat prima. Als mensen de koningin koningin blijven noemen en leden van het koninklijk huis inhuren om lintjes door te knippen bij de opening van particuliere bedrijven en tentoonstellingen, is dat prima. Zolang het geen officiële staatsfuncties zijn en de belastingbetaler er geen geld meer aan hoeft te betalen. Je zou dus kunnen zeggen dat Meervrijheid voor privatisering van het koningshuis is. Iedereen die dat wil mag zich koning of koningin noemen, en het staat anderen vrij om als koning of koningin te herkennen wie ze willen. Maar officieel moet het koningshuis worden afgeschaft en moeten koningen en koninginnen dezelfde rechten hebben als alle andere burgers.
Gerelateerde links:
- Voor-en nadelen van een koningshuis
- Bart Croughs: Leve de koningin!
- Bart Croughs: De rode prins
- Hans Bennink: Koninklijk cabaret
- Over vrije immigratie en gedwongen associatie
- Officiële website van het Koninklijk Huis
- Het Republikeins Genootschap
- Het Nieuw Republikeins Genootschap
- Hoppe over democratie en monarchie
Plaats reactie - 26 reactie(s):
07-aug-2003 Aschwin de Wolf
Op zich zouden de voordelen van een "echte" monarchie oom te bereiken zijn met een klassiek-liberale constitutie. Alleen werpt zich de vraag op hoe duurzaam dit is. De amerikaanse constitutie is bijvoorbeeld meerdere malen gewijzigd om de macht van de staat te kunnen uitbreiden.
Aangezien we in deze tijd moeilijk een absolute regeringsvorm kunnen verkopen lijkt me de beste oplossing het opbreken van de politieke macht in (steeds) kleinere eenheden en op termijn alle taken van de staat aan het particulier initiatief over te laten (wat niet noodzaklijkerwijs met winstoogmerk behoeft te zijn).
Niet alleen de democratie is een god die gefaald heeft maar ook de idee van een minimale klassiek-liberale staat.
07-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Het is een misverstand om te denken dat een absolute monarchie een gezondere economie heeft. Hoppe kent duidelijk zijnj geschiedenis niet.
Frankrijk had in de 18e eeuw een enorme staatsschuld en werd over het algemeen niet kredietwaardig bevonden. Alleen tegen enorme rentepercentages kon de Franse staat nog geld lenen. In het meer parlementaire Engeland en in de Republiek der Nederlanden waren de financien stukken gezonder. Deze landen konden dan ook geld tegen lage rente lenen.
Het ontbreken van parlentaire zeggenschap over het budget, en een absolute macht voor een ongekozen figuur leidt dus eerder tot een staatsbankroet
07-aug-2003 Peter v M
Een goede hervorming van de democratie lijkt me om belastingontvangers stemrecht te onthouden. Ambtenaren, uitkeringstrekkers, en werknemers bij gesubsidieerde bedrijven (of bij bedrijven die direct voor de overheid werken) zullen hun stemrecht immers gebruiken om meer belastinggeld hun richting op te laten komen.
Wanneer alleen de netto-belastingbetalers, of in ieder geval alleen de niet-belastingontvangers, stemrecht zouden hebben, zou de democratie veel minder een graaisysteem zijn. Omdat de netto-belastingbetaler bovendien een zwaardere stem zou hebben in het totaal van de stemmen, zou er ook voorzichtiger en verstandiger met belastingopbrengsten worden omgegaan. De doelmatigheid van de overheid zou namelijk een belangrijker verkiezingsthema zijn, en verspilling zou eerder afgestraft worden door de kiezer.
07-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Peter,
Een censuskiesrecht spreekt mij ook wel aan. iedere belastingbetaler heeft stemrecht (ook buitenlanders en minderjarigen) en netto-ontvangers niet.
Bij ambtenaren zit een schemergebied. bepaalde zaken zijn door de overheid gemonopoliseerd en de dienstverleners dus ambtenaar. Toch vind ik dat politieagenten, branweermannen en onderwijzers stemrecht moeten hebben omdat ze duidelijk productief zijn en als werknemer van een particulier bedrijf hun salaris meer dan waard zullen zijn.
07-aug-2003 Erik
Ben het eens met Niek dat Hoppe de geschiedenis niet lijkt te kennen en daardoor ook deels zijn eigen verhaal onderuit haalt. Het Franse hof stond nu niet bepaald bekend om haar soberheid. Verder is het fijn dat de Hugenoten naar Pruisen konden uitwijken, maar als zonnekoning Louis XIV het Edict van Nantes niet had herroepen was deze migratie niet eens nodig geweest. Dit Edict van Nantes regelde ‘voorrechten’ voor Hugenoten zoals bijvoorbeeld godsdienstvrijheid en het recht op economisch eigendom die in iedere normaal functionerende democratie grondwettelijk verankerd zijn. Bij mijn weten heeft Nederland de laatste 150 jaar niet te maken gehad met godsdienst- of minderhedenvervolging, behalve in de periode 40-45 toen de Duitsers hier de dienst uitmaakten.
Overigens is de huidige monarchie rationeel gezien een vreemde eend in de bijt. Tegelijkertijd pakt de familie die deze taak krachtens erfopvolging op zich neemt de taken vrij voortvarend aan en functioneert de monarchie naar vrijwel ieders tevredenheid. Zelf vind ik dat de koninklijke familie belangrijk is voor de identiteit van Nederland. Zo lang de familie de voornamelijk ceremoniële taken met plezier en toewijding vervult, mag het sprookje wat mij betreft in stand blijven.
07-aug-2003 Peter v M
Niek,
Ik denk dat het censuskiesrecht (ik kende de term nog niet) aan positieve invloed verliest als bepaalde groepen ambtenaren wel mogen stemmen. Deze zullen toch minder kritisch ten opzichte van (extra) overheidsuitgaven staan dan de netto-belastingbetalers--zeker als het om hun eigen budget gaat.
Dat politiemannen en onderwijzers (soms) nuttig werk doen is wat mij betreft niet relevant. Of ambtenaren die mogen stemmen nu wel of niet nuttig werk doen, heeft weinig invloed op hun stemgedrag mbt de belastingen en de besteding ervan. Of mensen wel of niet netto-belastingbetalers zijn is hierop wel van invloed.
Verder ben ik bang dat je je op een hellend vlak begeeft als je uitzonderingen voor bepaalde groepen ambtenaren maakt. Als er geen duidelijke grens gemaakt wordt tussen belastingbetalers en belastingconsumenten dan zullen steeds meer groepen anbtenaren ook recht menen te hebben om te mogen stemmen. En weinig doordachte mensen zouden het ook veel aardiger en "eerlijker" vinden als alle ambtenaren stemrecht zouden hebben.
07-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Peter,
Het komt er op neer dat een onderwijzer WEL netto betaler is. het feit dat de staat zijn salaris betaalt doet er niets aan af. Hij produceert meer dan dat hij verdient, en wordt zodoende door de staat "uitgebuit" net zoals een gewone belastingbetaler.
De werkelijke profiteir van de staat is niet de onderwijzer, maar de ouders van zijn leerlingen die te goedkoop onderwijs voor hun kinderen krijgen. je zou eerder aan die ouders het stemrecht moeten ontnemen.
07-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Uit het artikel:
Duitsland liet na 1880 grote hoeveelheden Polen toe als seizoensarbeiders) en zonder de mogelijkheid om onroerend goed te verwerven.
Waarmee Duitsland de eigendomsrechten van onroerend goedbezitters ernstig schond natuurlijk. Als het een Pool is verboden om onroerend goed te verwerven is het een eigenaar niet toegestaan om zijn goed vrijelijk te verkopen. het beperken van het recht op verkopen is een aantasting van het eigendomsrecht.
Hiermee wordt aangetoond dat een staat in het kader van het "algemeen belang" de rechten van het individu aantast. Zelfs een "libertarier" als Hoppe kan er niet omheen, al noemt hij het zelf een positief verschijnsel.
07-aug-2003 Erik
Peter,
Op het hellend vlak waar jij het over hebt zit je zelf al lang. Daar kom je namelijk op terecht zodra je het principe ‘one man, one vote’ loslaat. In jouw redenering mag een politieagent bijvoorbeeld niet stemmen, maar een crimineel wel, mits de laatste niet ook nog eens een bijstandsuitkering aanvraagt. Fraai is dat. Verder vraag ik me af of een veelverdiener in jouw voorstel ook meer stemmen krijgt dan Jan Modaal. In dat laatste geval ligt een oligarchie om de hoek; het staatsapparaat valt immers in handen van een kleine bovenlaag.
Je redeneringen over het stemgedrag van ambtenaren zijn verder moeilijk te volgen. Een ambtenaar is geen buitenaards wezen dat de macht over wil nemen, maar gewoon een persoon die door de overheid is ingehuurd om bepaalde taken uit te voeren, bijvoorbeeld les geven, orde handhaven of rijbewijzen verlengen. Een dergelijke arbeidsrelatie wil zeker niet zeggen dat het voor deze persoon ineens van belang is dat de overheid wordt uitgebreid. Als iemand vindt dat hij of zij te weinig verdient of dat het gras elders groener is, kan deze persoon immers gewoon een andere betrekking zoeken. Dat is een makkelijkere weg dan een paar jaar wachten totdat je weer eens mag stemmen en dan hopen dat de rest van het land ook op een ambtenarenvriendelijke partij stemt. Mocht een dergelijk belang voor meer ambtenaren er wel zijn, dan wil dat vervolgens niet zeggen dat dit leidend wordt bij de keuze in het stemhokje. Stemmen gaat niet over een abstractie als de omvang van de overheid, maar ook over zaken als veiligheid, immigratiebeleid, mobiliteit enzovoorts. Zou de kassajuffrouw van het Shellstation ook per definitie stemmen voor de meest autovriendelijke partij, of ligt dit toch wat genuanceerder? De vraag stellen is hem beantwoorden.
07-aug-2003 Peter v M
Niek,
Dat je indirect bepaalde ambtenaren als netto-betalers i.p.v. netto-ontvangers beschouwt doet nog steeds niets af aan hun stemneiging, die pro-spending zal zijn (of tenminste veel minder kritisch zal zijn t.o.v. overheidsuitgaven dan de particuliere belastingbetaler).
Verder kunnen we het denk ik snel eens zijn dat weinig ouders van leerlingen profiteren van het huidige onderwijssysteem. Als je rekening houdt met wat ze ook nog eens via de belastingen betalen, krijgen ze weinig waar voor hun geld.
07-aug-2003 Aschwin de Wolf
Hoewel ik skeptisch ben over de (lange termijn) effectiviteit van constituties dient zeker niet vergeten te worden dat het tevens een optie is om een constitutie overeen te komen waarin zaken als een inkomstenbelasting, een structureel begrotingstekort (en wat meer) verboden is.
Het is wel een beetje een kip en ei verhaal want hoe laat je mensen die elkaar via de staat proberen te exploiteren een dergelijke constitutie overeenkomen. Wellicht kan het ook helpen om van een politicus een deeltijdbaan te maken. Ook het (her)invoeren van het censuskiesrecht vind ik een goed idee.
07-aug-2003 Peter v M
Erik,
Ik weet niet waarom je je afvraagt of ik ervoor zou zijn stemmen toe te kennen op basis van de hoogte van iemands inkomen. Het onderscheid is slechts in twee categorieen: belastingbetaler of belastingontvanger; en heeft een functioneel doel: overheidsexcessen tegengaan. Afgezien van dit onderscheid heb ik geen bezwaren tegen een brede kiezersgroep. Het beperken van het stemrecht tot een kleine groep zou er juist opnieuw toe kunnen leiden dat de overheid voor deelbelangen wordt ingezet.
Je voorbeeld van het tankstation is interessant. Om te stellen dat de mevrouw achter de kassa voor een autovriendelijke partij zal stellen is waarschijnlijk overdreven. Maar eigenaren van tankstations en fanatieke automobilisten zullen hier wel toe geneigd zijn.
Je hebt absoluut gelijk dat dit geen zwart-wit zaak is, en dat andere onderwerpen ook invloed op het stemgedrag hebben. Maar dat het dus "genuanceerder" ligt, wil niet zeggen dat de factor waarnaar we kijken GEEN invloed heeft. Mensen die autoafhankelijk zijn, zullen eerder autovriendlijk stemmen dan andere mensen.
En dat geldt evenzo voor ambtenaren. Deze zijn juist geen ander slag mensen (geen buitenaardse wezens) maar zullen zich juist net zo gedragen als de mensen met een belang in de auto. Ze zullen dus meer geneigd zijn uitgavenvriendelijk te stemmen dan netto-belastingbetalers.
07-aug-2003 Erik
Je stelt dat alle belastingbetalers gelijk zijn, maar de stap om vervolgens te zeggen dat veelbetalers meer te zeggen moeten hebben dan mensen die weinig betalen lijkt me eerlijk gezegd niet zo groot. Vandaar mijn vraag over hoe dit censuskiesrecht in de praktijk uitpakt.
Je maakt in je redeneringen een aantal bochten. Zoals bekend genieten ambtenaren geen belastingvrijstelling in dit land, en zelfs over bijstandsuitkeringen wordt belasting geheven. Het censuskiesrecht waar je naar streeft bestaat dus al: iedereen betaalt en dus mag iedereen stemmen. Hooguit is het onrechtvaardig dat werkende jongeren geen stemrecht hebben; ook zij betalen immers belasting. Vervolgens zeg je dat ambtenaren en bijstandsgerechtigden toch niet mogen stemmen, omdat het veronderstelde resultaat van hun stemgedrag, namelijk een grotere overheid, je niet aanstaat. Nog los van de kwestie of deze veronderstelling klopt, lijkt me dit geen redelijke grond voor uitsluiting. Ambtenaren hebben bepaald geen monopolie op ‘misbruik’ van de overheid ter eigen voordeel. In een democratie waar ambtenaren aan de zijlijn staan, zouden liefhebbers van voetbal bijvoorbeeld massaal op de voetbalpartij kunnen gaan stemmen, die vervolgens belastingopbrengsten aanwendt om stadions en dure spelers te subsidiëren. Zonliefhebbers kunnen wellicht stemmen op een partij die zonvakanties subsidieert, enzovoorts. De echt dure overheidsprojecten (Betuwelijn, HSL) komen ondertussen vooral tot stand door druk van allerlei professionele belangengroepen waarin de stemmen van welke burger dan ook slechts een marginale rol lijken te spelen. De oplossing voor een uitdijende overheid zou ik dan ook eerder zoeken in constitutionele beperkingen van overheidsmacht (zie bijdrage Aschwin). Daarnaast lijkt de wal om de zoveel tijd het schip te keren; zo is het onafwendbaar dat veel Europese landen binnen nu en 10 jaar fors ingrijpen in hun uitgaven omdat anders de overheidsfinanciën ontsporen.
07-aug-2003 René
Niek schrijft: 'Het komt er op neer dat een onderwijzer WEL netto betaler is. het feit dat de staat zijn salaris betaalt doet er niets aan af. Hij produceert meer dan dat hij verdient, en wordt zodoende door de staat "uitgebuit" net zoals een gewone belastingbetaler.'
Waarom uitgebuit? Hij kiest er toch zelf voor? Sommige hoogleraren verdienen tien procent van wat ze in het berijfsleven zouden verdienen en blijven niettemin voor de overheid werken. Een vriendin van mij is advocate mar ze wil in het onderwijs gaan werken, waar ze ongetwijfeld minder zal verdienen. Geld is niet het enige criterium. Wat naturlijk wel zo is is dat de wet van vraag en aanbod niet van toepassing is op ambtenarensalarissen.
07-aug-2003 René
Erik schrijft: "Zoals bekend genieten ambtenaren geen belastingvrijstelling in dit land, en zelfs over bijstandsuitkeringen wordt belasting geheven."
Ja, maar dat is alleen om de schijn op te houden dat ze belasting betalen. Omdat het geld dat ze krijgen bestaat uit belastinggeld kun je ze net zo goed een nettobdrag geven. Zie hierover ook Hoppe.
07-aug-2003 Allure
Tja, de voorstanders van de monarchie houden er nogal eens vreemde redeneringen op na. Het belangrijkste tegenargument - de onjuistheid van erfopvolging - hebben zij nimmer kunnen weerleggen.
De meestgehoorde argumenten voor de monarchie zijn:
- het verschaft een nationale identiteit
- Beatrix is heel wat verstandiger dan de meeste (gekozen) politici
- ze is goede reclame voor ons land in het buitenland.
Deze argumenten slaan welbeschouwd nergens op.
Beatrix goede reclame voor ons in het buitenland? Dat hadden Mandela, Lech Walesa en Vaclav Havel ook. Maar hebben de huwelijksperikelen van Charles en Diana zo'n goede reclame gemaakt voor de Britse monarchie? Dacht het niet... En zitten succesvolle republieken als Frankrijk en de Verenigde Staten te wachten op een koningshuis? Dacht het niet...
Het lijkt me niet onzinnig om elk jaar tientallen miljoenen belastinggeld uit te geven aan een parasiterende familie, omdat zij 'goede pr' zouden geven, wat aantoonbaar onjuist is.
Dat Beatrix verstandiger zou zijn dan de meeste politici, zegt eerder wat over de kiezer dan over politici, laat staan over Beatrix. Ook is dit een subjectieve waarneming, en geldt het niet voor elke Koning.
Maar het meest onzinnige argument is toch wel dat het Koningshuis symbool zou staan voor 'de nationale eenheid', wat dat dan ook weze moge. Alsof er nooit een Lockheed-affaire heeft bestaan, een Greet Hofmans-affaire, de bedenkingen bij de verloving met Claus, de rellen rond het huwelijk met Claus, de rellen rond de kroning van Beatrix, het gedoe rond de vader van Maxima, en nu natuurlijk weer de Margarita-affaire. What's next?
Het Koningshuis is dus allerminst een teken van nationale eenheid, het is juist een constante bron voor discussie, en dan hebben we het nog niet eens gehad over de belachelijke bedragen die al zijn gespendeerd aan het in stand houden van dit parasiterende sprookje.
08-aug-2003 kempenaer - hullie_en_zullieGEEN@SPAMhotmail.com
Mensen stemmen voornamelijk met in het achterhoofd hun eigen portemonnee. Interessant om te weten is op wat voor partij de meeste ambtenaren stemmen. Het zijn belastingontvangers en vermoedelijk stemmen ze grotendeels op de partij die het meeste geld in hun richting zegt te zullen schuiven. Dit geld moet grotendeels verdiend worden door de commerciële sector. Het is dus wel degelijk houdbaar om te stellen dat zij die betaald worden met belastinggeld niet mee mogen bepalen hoe dat besteed gaat worden. Ze zijn ten slotte in loondienst van commerciële burgers. Het gevaar dat er maar weinig mensen hun stemrecht zullen willen opgeven en voor de overheid zullen gaan werken, schat ik in als uiterst klein. De belangen van ambtenaren zullen heel goed verzorgd worden omdat ze van nut zijn voor alle burgers die er totaal niet bij gebaat zijn dat het een puinhoop wordt bij de overheid.
Het belasting betalen door overheidsmedewerkers is natuurlijk een schijnvertoning. Een echte vestzak, broekzak operatie.
Het stemrecht toekennen aan alleen de ware nettobelastingbetalers zou dus een uitstekend instrument zijn om van de overheid een veel klantvriendelijker apparaat te maken dat veel meer zal gaan doen wat de burger echt wil dat het doet.
De invloed van de koningin wordt helaas in Nederland schromelijk onderschat. Haar macht gaat veel verder dan slechts bij de vorming van een regering. Iedere week komt de MP langs bij Beatrix en niet alleen om gezellig wat te keuvelen.
Het invoeren van een republiek der Nederlanden - liefst inclusief Vlaanderen - zou dan ook een zeer goede zaak zijn.
08-aug-2003 kempenaer - hullie_en_zullieGEEN@SPAMhotmail.com
Erik:"Ambtenaren hebben bepaald geen monopolie op ‘misbruik’ van de overheid ter eigen voordeel. In een democratie waar ambtenaren aan de zijlijn staan, zouden liefhebbers van voetbal bijvoorbeeld massaal op de voetbalpartij kunnen gaan stemmen, die vervolgens belastingopbrengsten aanwendt om stadions en dure spelers te subsidiëren."
Voetbal is een hobby voor de meeste mensen die ernaar gaan kijken. Bovendien zijn er relatief weinig mensen in Nederland die op regelmatige basis betalen om een wedstrijd te zien. Er zal dus nooit een massale drang zijn om een voetbalpartij op te richten, simpelweg omdat de impuls te klein is om puur gericht op een hobby te gaan stemmen.
Je dagelijkse werk, je macht en je broodwinning zijn wel hele sterke impulsen om voor een bepaalde partij te kiezen. Ik heb dan ook een sterk vermoeden dat de ambtenaren een favoriete partij hebben die er belang bij heeft om de ambtenaar te vriend te houden en liever meer als weinig ambtenaren in de Nederlandse samenleving ziet, want des te groter wordt hun achterban. Stel nu eens dat om wat voor reden dan ook van vandaag op morgen de helft van de ambtenaren vertrekt bij de overheid en gaat werken bij een commerciële instelling. Op dat moment veranderen hun beweegredenen om op een bepaalde partij te stemmen compleet. Hun belang ligt dan niet meer bij een partij die veel macht en geld naar de ambtenarij schuift, want dat kost geld en het vereist hoge belastingen. Nee, hun belang wordt daar dan tegengesteld aan.
Er is nu een soort evenwicht tussen hen die belastingbetalers zijn en hen die belastingontvanger zijn (WAO'ers, WW'ers, bijstandstrekkers en mensen die in overheidsdienst werken. De groep belastingontvangers is financieel afhankelijk van de belastingbetalers. De belastingontvangers hebben er belang bij dat hun groep ook niet al te groot wordt. Het aantal belastingbetalers moet namelijk groot genoeg blijven om de belastingontvangers te kunnen blijven onderhouden.
Het is werkelijk als met parasieten. Die hebben er over het algemeen ook belang bij dat hun gastheer niet sterft. De parasiet overhalen om de gastheer met rust te laten zal een kansloze poging blijken, want niet in belang van de parasiet. Om van een groot deel ambtenaren af te komen is het dus zaak dat ze op jouw partij stemmen zodat ze je macht geven. Dat doen ze natuurlijk nooit als ze weten dat je juist op hun beroepsgroep wil gaan snoeien, hoe verstandig ze het zelf ook zouden vinden voor het land van jouw partij. Je zult dus het belastinginstrument moeten gaan gebruiken. Ook de overheidsdienaar betaalt belasting, hoe krom het natuurlijk ook is. Als je de individuele overheidsdienaar warm maakt met het vooruitzicht dat hij meer kan gaan verdienen, dan vindt hij dat prettig. Je moet hem dus een belastingverlaging in het vooruitzicht stellen en een behoorlijke. De lagere belastingopbrengsten zullen het land dwingen om te gaan snijden in overheidsbudgetten. Je kunt op die manier dan langzaam maar zeker het aantal ambtenaren kunnen verminderen en de ambtenaren die overblijven zijn ook tevreden want die gaan er ook op vooruit.
08-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Rene vroeg:Waarom uitgebuit? Hij kiest er toch zelf voor?
Daarom zette ik "uitgebuit" ook tussen aanhaleingstekens. Ik ben het met je eens.
Ik bedoel meer dat die onderwijzer meer oplevert voor de belastingbetaler dan wat hij kost. Op een particuliere school zou hij dan ook netto meer verdienen. helaas is het vrijwel onmogelijk om particulier onderwijs te verzorgen voor mensen die geen hele hoge inkomens genieten.
08-aug-2003 René
Sorry, Niek, ik zie het nu.
Verder schrijf je: "helaas is het vrijwel onmogelijk om particulier onderwijs te verzorgen voor mensen die geen hele hoge inkomens genieten."
Bedoel je in een samenleving met of zonder een staat?
08-aug-2003 René
kempenaer schrijft: "Mensen stemmen voornamelijk met in het achterhoofd hun eigen portemonnee. Interessant om te weten is op wat voor partij de meeste ambtenaren stemmen. Het zijn belastingontvangers en vermoedelijk stemmen ze grotendeels op de partij die het meeste geld in hun richting zegt te zullen schuiven."
Ben het gedeeltelijk met je eens mar toch gaat het volgens mij niet helemaal op. Als er een partij zou komen die 100% belastingheffing zou bepleiten zouden ambtenaren daarop waarschijnlijk niet stemmen, omdat ze ook wle inzien dat de kip met de gouden eieren op een gegeven moment wordt geslacht. Ik denk dat ze (ervan uitgaand dat ze over volledige informatie beschikken) zullen stemmen op een partij die in dat opzicht een soort optimum nastreeft, dus om zoveel mogelijk belastinggeld te innen zonder dat de prikkels voor de werkenden zodanig afnemen dat ze niet meer produceren.
Overigens ben ik zelf ambtenaar maar stem ik blanco.
08-aug-2003 Erik
Dat ook mensen met een overheidsbetrekking of een uitkering inkomstenbelasting betalen is niet zo onlogisch als het lijkt. Voor de wet zijn alle burgers gelijk. In dit geval betekent dit dat mensen met een vergelijkbaar looninkomen eenzelfde bedrag aan belasting betalen, ongeacht wie de werkgever is. Verder hebben wijzigingen in het belastingstelsel inkomensgevolgen en wordt het fiscaal stelsel ook gebruikt om bepaalde zaken zoals eigen woningbezit te bevorderen. Verder bestaan er ook belastingen als motorrijtuigenbelasting en BTW. Vasthoudend aan het beginsel 'no taxation without representation' zouden ambtenaren hier ook een vrijstelling voor moeten krijgen. Ook hier, een beetje analyse voordat er van alles geroepen wordt kan geen kwaad.
Overigens zie ik ook niet zo snel een voetbalpartij van de grond komen. 'One issue' partijen krijgen over het algemeen weinig voet aan de grond. Niettemin geven gemeenten de laatste jaren op grote schaal financiële steun aan voetbalclubs, het mechanisme is er dus wel degelijk, en ik vermoed dat dat bijzonder weinig heeft uit te staan met het stemgedrag van ambtenaren en uitkeringsgerechtigden. Hierover worden allerlei vermoedens geuit waarbij de vergelijking met lichaamslopende parasieten niet wordt geschuwd, maar inmiddels is er nog geen enkel zinvol feit hierover weergegeven.
08-aug-2003 Aschwin de Wolf
"Vasthoudend aan het beginsel 'no taxation without representation' zouden ambtenaren hier ook een vrijstelling voor moeten krijgen."
Is het misschien mogelijk dat ik niet gepresenteerd wil worden en van mijn stemrecht afzie (ik stem toch al nooit) en geen belasting hoef te betalen? :-)
08-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Aschwin:Is het misschien mogelijk dat ik niet gepresenteerd wil worden en van mijn stemrecht afzie (ik stem toch al nooit) en geen belasting hoef te betalen? :-)
Ik heb daar ook wel eens aan gedacht. je maakt de overheid vrijwillig. je zou dan moeten kunnen kiezen om niet deel te nemen . Als de overheid dan tocxh inspringt, bijvoorbeeld omdat je politie of een rechter nodig hebt, dan sturen ze gewoon een rekening. Je zou je dan daarvoor kunnne verzekeren, en ook bijvoorbeeld een particuliere bewaking kunnen inhuren.
08-aug-2003 Aschwin de Wolf
Inderdaad. Je hebt alleen een probleem met het "collectieve" goed beveiliging omdat mensen daar moeilijk van kunnen worden uitgesloten, het zogenaamde 'free rider' probleem.
Een mogelijk oplossing, in een vrije maatschappij waar verzekeringsmaatschappijen een belangrijke rol spelen in aanbieden van veiligheid, is een collectief goed combineren met een privaat goed zodat mensen die proberen te parasiteren op de bijdragen van anderen uitgesloten worden van die private goederen.
Verder valt het wel mee met het 'publieke' karakter van sommige publieke goederen. Door middel van eigendomsrechten kan ook een hoop gedaan worden aan het voorkomen van 'free riden' etc. Zie ook de literatuursuggesties in mijn artikel over recht zonder staat.
Ik zou overigens al blij zijn als ik mijn stemrecht zou kunnen inleveren en de staat mij alleen een rekening zou sturen voor de collectieve geoderen politie, justitie, defensie en wellicht wat infrastuctuur.
15-jan-2007 Henk Schiffmacher - henkdebeukerGEEN@SPAMhetnet.nl
ik vind dat er een democratisch gekozen dictator moet komen!!!!!!!!!!
Hoewel Meervrijheid dus niet denkt dat democratie heilig is, en we ernaar streven de macht van de overheid zo klein mogelijk te maken, denken we toch dat de macht van de overheid die er is het beste onder democratische controle kan zijn. Het past immers beter bij het idee van gelijke rechten dat we er allemaal een stukje van kunnen krijgen, dan dat een persoon op basis van afkomst een speciaal stukje van die macht heeft. Daarom is Meervrijheid principieel tegen het koningshuis en voor het instellen van een republiek. Ook al is de macht voornamelijk symbolisch, en zal het in de praktijk weinig uitmaken of er een koningin is of niet, het is principieel verkeerd dat iemand op basis van afkomst recht zou hebben op een staatsrechtelijke functie. In een democratie hoort dat nou eenmaal niet. De koningin moet een gewone burger worden.
Representatieve functie
Vaak wordt als argument voor het in stand houden van de monarchie gesteld dat de koningin een heel nuttige functie heeft als staatshoofd naar het buitenland toe. Omdat ze niet steeds herkozen wordt, is er continuiteit en bovendien heeft de minister-president het dan minder druk zodat hij zich meer kan concentreren op politieke zaken. Maar dat is hoogstens een argument voor een apart gekozen staatshoofd, niet voor een koning of koningin op basis van afkomst. Als deze functie nuttig is, dan moet men pleiten voor een democratisch gekozen staatshoofd. Eventueel zou dat staatshoofd zich zelfs koning mogen noemen. Maar hij zou zich onderscheiden van een klassieke koning doordat hij gekozen wordt voor de functie op basis van zijn merites en niet op basis van zijn afkomst. Het is twijfelachtig of een levenslange positie als staatshoofd noodzakelijk is voor de continuiteit. Een herkiezing om de vier jaar zou ook prima kunnen. Maar als levenslange benoeming een goed idee is, dan zouden we daar ook voor kunnen kiezen. Iemand wordt democratisch gekozen, en de benoeming geldt vervolgens voor het leven. Dit wil allemaal niet zeggen dat Meervrijheid voor een soort gekozen koning is, noch dat we daar tegen zijn. We willen alleen maar duidelijk maken dat het eventuele nut van een apart staatshoofd niet een argument is om een op afkomst gebaseerde koning te handhaven, immers zo'n staatshoofd is zonodig ook binnen de democratie mogelijk.
Als er mensen zijn die koningin Beatrix (en straks Willem-Alexander) vrijwillig als koningin willen blijven herkennen, dan is dat prima. Als mensen de koningin koningin blijven noemen en leden van het koninklijk huis inhuren om lintjes door te knippen bij de opening van particuliere bedrijven en tentoonstellingen, is dat prima. Zolang het geen officiële staatsfuncties zijn en de belastingbetaler er geen geld meer aan hoeft te betalen. Je zou dus kunnen zeggen dat Meervrijheid voor privatisering van het koningshuis is. Iedereen die dat wil mag zich koning of koningin noemen, en het staat anderen vrij om als koning of koningin te herkennen wie ze willen. Maar officieel moet het koningshuis worden afgeschaft en moeten koningen en koninginnen dezelfde rechten hebben als alle andere burgers.
Gerelateerde links:
- Voor-en nadelen van een koningshuis
- Bart Croughs: Leve de koningin!
- Bart Croughs: De rode prins
- Hans Bennink: Koninklijk cabaret
- Over vrije immigratie en gedwongen associatie
- Officiële website van het Koninklijk Huis
- Het Republikeins Genootschap
- Het Nieuw Republikeins Genootschap
- Hoppe over democratie en monarchie
Plaats reactie07-aug-2003 Aschwin de Wolf
Op zich zouden de voordelen van een "echte" monarchie oom te bereiken zijn met een klassiek-liberale constitutie. Alleen werpt zich de vraag op hoe duurzaam dit is. De amerikaanse constitutie is bijvoorbeeld meerdere malen gewijzigd om de macht van de staat te kunnen uitbreiden.
Aangezien we in deze tijd moeilijk een absolute regeringsvorm kunnen verkopen lijkt me de beste oplossing het opbreken van de politieke macht in (steeds) kleinere eenheden en op termijn alle taken van de staat aan het particulier initiatief over te laten (wat niet noodzaklijkerwijs met winstoogmerk behoeft te zijn).
Niet alleen de democratie is een god die gefaald heeft maar ook de idee van een minimale klassiek-liberale staat.
07-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Het is een misverstand om te denken dat een absolute monarchie een gezondere economie heeft. Hoppe kent duidelijk zijnj geschiedenis niet.
Frankrijk had in de 18e eeuw een enorme staatsschuld en werd over het algemeen niet kredietwaardig bevonden. Alleen tegen enorme rentepercentages kon de Franse staat nog geld lenen. In het meer parlementaire Engeland en in de Republiek der Nederlanden waren de financien stukken gezonder. Deze landen konden dan ook geld tegen lage rente lenen.
Het ontbreken van parlentaire zeggenschap over het budget, en een absolute macht voor een ongekozen figuur leidt dus eerder tot een staatsbankroet
07-aug-2003 Peter v M
Een goede hervorming van de democratie lijkt me om belastingontvangers stemrecht te onthouden. Ambtenaren, uitkeringstrekkers, en werknemers bij gesubsidieerde bedrijven (of bij bedrijven die direct voor de overheid werken) zullen hun stemrecht immers gebruiken om meer belastinggeld hun richting op te laten komen.
Wanneer alleen de netto-belastingbetalers, of in ieder geval alleen de niet-belastingontvangers, stemrecht zouden hebben, zou de democratie veel minder een graaisysteem zijn. Omdat de netto-belastingbetaler bovendien een zwaardere stem zou hebben in het totaal van de stemmen, zou er ook voorzichtiger en verstandiger met belastingopbrengsten worden omgegaan. De doelmatigheid van de overheid zou namelijk een belangrijker verkiezingsthema zijn, en verspilling zou eerder afgestraft worden door de kiezer.
07-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Peter,
Een censuskiesrecht spreekt mij ook wel aan. iedere belastingbetaler heeft stemrecht (ook buitenlanders en minderjarigen) en netto-ontvangers niet.
Bij ambtenaren zit een schemergebied. bepaalde zaken zijn door de overheid gemonopoliseerd en de dienstverleners dus ambtenaar. Toch vind ik dat politieagenten, branweermannen en onderwijzers stemrecht moeten hebben omdat ze duidelijk productief zijn en als werknemer van een particulier bedrijf hun salaris meer dan waard zullen zijn.
07-aug-2003 Erik
Ben het eens met Niek dat Hoppe de geschiedenis niet lijkt te kennen en daardoor ook deels zijn eigen verhaal onderuit haalt. Het Franse hof stond nu niet bepaald bekend om haar soberheid. Verder is het fijn dat de Hugenoten naar Pruisen konden uitwijken, maar als zonnekoning Louis XIV het Edict van Nantes niet had herroepen was deze migratie niet eens nodig geweest. Dit Edict van Nantes regelde ‘voorrechten’ voor Hugenoten zoals bijvoorbeeld godsdienstvrijheid en het recht op economisch eigendom die in iedere normaal functionerende democratie grondwettelijk verankerd zijn. Bij mijn weten heeft Nederland de laatste 150 jaar niet te maken gehad met godsdienst- of minderhedenvervolging, behalve in de periode 40-45 toen de Duitsers hier de dienst uitmaakten.
Overigens is de huidige monarchie rationeel gezien een vreemde eend in de bijt. Tegelijkertijd pakt de familie die deze taak krachtens erfopvolging op zich neemt de taken vrij voortvarend aan en functioneert de monarchie naar vrijwel ieders tevredenheid. Zelf vind ik dat de koninklijke familie belangrijk is voor de identiteit van Nederland. Zo lang de familie de voornamelijk ceremoniële taken met plezier en toewijding vervult, mag het sprookje wat mij betreft in stand blijven.
07-aug-2003 Peter v M
Niek,
Ik denk dat het censuskiesrecht (ik kende de term nog niet) aan positieve invloed verliest als bepaalde groepen ambtenaren wel mogen stemmen. Deze zullen toch minder kritisch ten opzichte van (extra) overheidsuitgaven staan dan de netto-belastingbetalers--zeker als het om hun eigen budget gaat.
Dat politiemannen en onderwijzers (soms) nuttig werk doen is wat mij betreft niet relevant. Of ambtenaren die mogen stemmen nu wel of niet nuttig werk doen, heeft weinig invloed op hun stemgedrag mbt de belastingen en de besteding ervan. Of mensen wel of niet netto-belastingbetalers zijn is hierop wel van invloed.
Verder ben ik bang dat je je op een hellend vlak begeeft als je uitzonderingen voor bepaalde groepen ambtenaren maakt. Als er geen duidelijke grens gemaakt wordt tussen belastingbetalers en belastingconsumenten dan zullen steeds meer groepen anbtenaren ook recht menen te hebben om te mogen stemmen. En weinig doordachte mensen zouden het ook veel aardiger en "eerlijker" vinden als alle ambtenaren stemrecht zouden hebben.
07-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Peter,
Het komt er op neer dat een onderwijzer WEL netto betaler is. het feit dat de staat zijn salaris betaalt doet er niets aan af. Hij produceert meer dan dat hij verdient, en wordt zodoende door de staat "uitgebuit" net zoals een gewone belastingbetaler.
De werkelijke profiteir van de staat is niet de onderwijzer, maar de ouders van zijn leerlingen die te goedkoop onderwijs voor hun kinderen krijgen. je zou eerder aan die ouders het stemrecht moeten ontnemen.
07-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Uit het artikel:
Duitsland liet na 1880 grote hoeveelheden Polen toe als seizoensarbeiders) en zonder de mogelijkheid om onroerend goed te verwerven.
Waarmee Duitsland de eigendomsrechten van onroerend goedbezitters ernstig schond natuurlijk. Als het een Pool is verboden om onroerend goed te verwerven is het een eigenaar niet toegestaan om zijn goed vrijelijk te verkopen. het beperken van het recht op verkopen is een aantasting van het eigendomsrecht.
Hiermee wordt aangetoond dat een staat in het kader van het "algemeen belang" de rechten van het individu aantast. Zelfs een "libertarier" als Hoppe kan er niet omheen, al noemt hij het zelf een positief verschijnsel.
07-aug-2003 Erik
Peter,
Op het hellend vlak waar jij het over hebt zit je zelf al lang. Daar kom je namelijk op terecht zodra je het principe ‘one man, one vote’ loslaat. In jouw redenering mag een politieagent bijvoorbeeld niet stemmen, maar een crimineel wel, mits de laatste niet ook nog eens een bijstandsuitkering aanvraagt. Fraai is dat. Verder vraag ik me af of een veelverdiener in jouw voorstel ook meer stemmen krijgt dan Jan Modaal. In dat laatste geval ligt een oligarchie om de hoek; het staatsapparaat valt immers in handen van een kleine bovenlaag.
Je redeneringen over het stemgedrag van ambtenaren zijn verder moeilijk te volgen. Een ambtenaar is geen buitenaards wezen dat de macht over wil nemen, maar gewoon een persoon die door de overheid is ingehuurd om bepaalde taken uit te voeren, bijvoorbeeld les geven, orde handhaven of rijbewijzen verlengen. Een dergelijke arbeidsrelatie wil zeker niet zeggen dat het voor deze persoon ineens van belang is dat de overheid wordt uitgebreid. Als iemand vindt dat hij of zij te weinig verdient of dat het gras elders groener is, kan deze persoon immers gewoon een andere betrekking zoeken. Dat is een makkelijkere weg dan een paar jaar wachten totdat je weer eens mag stemmen en dan hopen dat de rest van het land ook op een ambtenarenvriendelijke partij stemt. Mocht een dergelijk belang voor meer ambtenaren er wel zijn, dan wil dat vervolgens niet zeggen dat dit leidend wordt bij de keuze in het stemhokje. Stemmen gaat niet over een abstractie als de omvang van de overheid, maar ook over zaken als veiligheid, immigratiebeleid, mobiliteit enzovoorts. Zou de kassajuffrouw van het Shellstation ook per definitie stemmen voor de meest autovriendelijke partij, of ligt dit toch wat genuanceerder? De vraag stellen is hem beantwoorden.
07-aug-2003 Peter v M
Niek,
Dat je indirect bepaalde ambtenaren als netto-betalers i.p.v. netto-ontvangers beschouwt doet nog steeds niets af aan hun stemneiging, die pro-spending zal zijn (of tenminste veel minder kritisch zal zijn t.o.v. overheidsuitgaven dan de particuliere belastingbetaler).
Verder kunnen we het denk ik snel eens zijn dat weinig ouders van leerlingen profiteren van het huidige onderwijssysteem. Als je rekening houdt met wat ze ook nog eens via de belastingen betalen, krijgen ze weinig waar voor hun geld.
07-aug-2003 Aschwin de Wolf
Hoewel ik skeptisch ben over de (lange termijn) effectiviteit van constituties dient zeker niet vergeten te worden dat het tevens een optie is om een constitutie overeen te komen waarin zaken als een inkomstenbelasting, een structureel begrotingstekort (en wat meer) verboden is.
Het is wel een beetje een kip en ei verhaal want hoe laat je mensen die elkaar via de staat proberen te exploiteren een dergelijke constitutie overeenkomen. Wellicht kan het ook helpen om van een politicus een deeltijdbaan te maken. Ook het (her)invoeren van het censuskiesrecht vind ik een goed idee.
07-aug-2003 Peter v M
Erik,
Ik weet niet waarom je je afvraagt of ik ervoor zou zijn stemmen toe te kennen op basis van de hoogte van iemands inkomen. Het onderscheid is slechts in twee categorieen: belastingbetaler of belastingontvanger; en heeft een functioneel doel: overheidsexcessen tegengaan. Afgezien van dit onderscheid heb ik geen bezwaren tegen een brede kiezersgroep. Het beperken van het stemrecht tot een kleine groep zou er juist opnieuw toe kunnen leiden dat de overheid voor deelbelangen wordt ingezet.
Je voorbeeld van het tankstation is interessant. Om te stellen dat de mevrouw achter de kassa voor een autovriendelijke partij zal stellen is waarschijnlijk overdreven. Maar eigenaren van tankstations en fanatieke automobilisten zullen hier wel toe geneigd zijn.
Je hebt absoluut gelijk dat dit geen zwart-wit zaak is, en dat andere onderwerpen ook invloed op het stemgedrag hebben. Maar dat het dus "genuanceerder" ligt, wil niet zeggen dat de factor waarnaar we kijken GEEN invloed heeft. Mensen die autoafhankelijk zijn, zullen eerder autovriendlijk stemmen dan andere mensen.
En dat geldt evenzo voor ambtenaren. Deze zijn juist geen ander slag mensen (geen buitenaardse wezens) maar zullen zich juist net zo gedragen als de mensen met een belang in de auto. Ze zullen dus meer geneigd zijn uitgavenvriendelijk te stemmen dan netto-belastingbetalers.
07-aug-2003 Erik
Je stelt dat alle belastingbetalers gelijk zijn, maar de stap om vervolgens te zeggen dat veelbetalers meer te zeggen moeten hebben dan mensen die weinig betalen lijkt me eerlijk gezegd niet zo groot. Vandaar mijn vraag over hoe dit censuskiesrecht in de praktijk uitpakt.
Je maakt in je redeneringen een aantal bochten. Zoals bekend genieten ambtenaren geen belastingvrijstelling in dit land, en zelfs over bijstandsuitkeringen wordt belasting geheven. Het censuskiesrecht waar je naar streeft bestaat dus al: iedereen betaalt en dus mag iedereen stemmen. Hooguit is het onrechtvaardig dat werkende jongeren geen stemrecht hebben; ook zij betalen immers belasting. Vervolgens zeg je dat ambtenaren en bijstandsgerechtigden toch niet mogen stemmen, omdat het veronderstelde resultaat van hun stemgedrag, namelijk een grotere overheid, je niet aanstaat. Nog los van de kwestie of deze veronderstelling klopt, lijkt me dit geen redelijke grond voor uitsluiting. Ambtenaren hebben bepaald geen monopolie op ‘misbruik’ van de overheid ter eigen voordeel. In een democratie waar ambtenaren aan de zijlijn staan, zouden liefhebbers van voetbal bijvoorbeeld massaal op de voetbalpartij kunnen gaan stemmen, die vervolgens belastingopbrengsten aanwendt om stadions en dure spelers te subsidiëren. Zonliefhebbers kunnen wellicht stemmen op een partij die zonvakanties subsidieert, enzovoorts. De echt dure overheidsprojecten (Betuwelijn, HSL) komen ondertussen vooral tot stand door druk van allerlei professionele belangengroepen waarin de stemmen van welke burger dan ook slechts een marginale rol lijken te spelen. De oplossing voor een uitdijende overheid zou ik dan ook eerder zoeken in constitutionele beperkingen van overheidsmacht (zie bijdrage Aschwin). Daarnaast lijkt de wal om de zoveel tijd het schip te keren; zo is het onafwendbaar dat veel Europese landen binnen nu en 10 jaar fors ingrijpen in hun uitgaven omdat anders de overheidsfinanciën ontsporen.
07-aug-2003 René
Niek schrijft: 'Het komt er op neer dat een onderwijzer WEL netto betaler is. het feit dat de staat zijn salaris betaalt doet er niets aan af. Hij produceert meer dan dat hij verdient, en wordt zodoende door de staat "uitgebuit" net zoals een gewone belastingbetaler.'
Waarom uitgebuit? Hij kiest er toch zelf voor? Sommige hoogleraren verdienen tien procent van wat ze in het berijfsleven zouden verdienen en blijven niettemin voor de overheid werken. Een vriendin van mij is advocate mar ze wil in het onderwijs gaan werken, waar ze ongetwijfeld minder zal verdienen. Geld is niet het enige criterium. Wat naturlijk wel zo is is dat de wet van vraag en aanbod niet van toepassing is op ambtenarensalarissen.
07-aug-2003 René
Erik schrijft: "Zoals bekend genieten ambtenaren geen belastingvrijstelling in dit land, en zelfs over bijstandsuitkeringen wordt belasting geheven."
Ja, maar dat is alleen om de schijn op te houden dat ze belasting betalen. Omdat het geld dat ze krijgen bestaat uit belastinggeld kun je ze net zo goed een nettobdrag geven. Zie hierover ook Hoppe.
07-aug-2003 Allure
Tja, de voorstanders van de monarchie houden er nogal eens vreemde redeneringen op na. Het belangrijkste tegenargument - de onjuistheid van erfopvolging - hebben zij nimmer kunnen weerleggen.
De meestgehoorde argumenten voor de monarchie zijn:
- het verschaft een nationale identiteit
- Beatrix is heel wat verstandiger dan de meeste (gekozen) politici
- ze is goede reclame voor ons land in het buitenland.
Deze argumenten slaan welbeschouwd nergens op.
Beatrix goede reclame voor ons in het buitenland? Dat hadden Mandela, Lech Walesa en Vaclav Havel ook. Maar hebben de huwelijksperikelen van Charles en Diana zo'n goede reclame gemaakt voor de Britse monarchie? Dacht het niet... En zitten succesvolle republieken als Frankrijk en de Verenigde Staten te wachten op een koningshuis? Dacht het niet...
Het lijkt me niet onzinnig om elk jaar tientallen miljoenen belastinggeld uit te geven aan een parasiterende familie, omdat zij 'goede pr' zouden geven, wat aantoonbaar onjuist is.
Dat Beatrix verstandiger zou zijn dan de meeste politici, zegt eerder wat over de kiezer dan over politici, laat staan over Beatrix. Ook is dit een subjectieve waarneming, en geldt het niet voor elke Koning.
Maar het meest onzinnige argument is toch wel dat het Koningshuis symbool zou staan voor 'de nationale eenheid', wat dat dan ook weze moge. Alsof er nooit een Lockheed-affaire heeft bestaan, een Greet Hofmans-affaire, de bedenkingen bij de verloving met Claus, de rellen rond het huwelijk met Claus, de rellen rond de kroning van Beatrix, het gedoe rond de vader van Maxima, en nu natuurlijk weer de Margarita-affaire. What's next?
Het Koningshuis is dus allerminst een teken van nationale eenheid, het is juist een constante bron voor discussie, en dan hebben we het nog niet eens gehad over de belachelijke bedragen die al zijn gespendeerd aan het in stand houden van dit parasiterende sprookje.
08-aug-2003 kempenaer - hullie_en_zullieGEEN@SPAMhotmail.com
Mensen stemmen voornamelijk met in het achterhoofd hun eigen portemonnee. Interessant om te weten is op wat voor partij de meeste ambtenaren stemmen. Het zijn belastingontvangers en vermoedelijk stemmen ze grotendeels op de partij die het meeste geld in hun richting zegt te zullen schuiven. Dit geld moet grotendeels verdiend worden door de commerciële sector. Het is dus wel degelijk houdbaar om te stellen dat zij die betaald worden met belastinggeld niet mee mogen bepalen hoe dat besteed gaat worden. Ze zijn ten slotte in loondienst van commerciële burgers. Het gevaar dat er maar weinig mensen hun stemrecht zullen willen opgeven en voor de overheid zullen gaan werken, schat ik in als uiterst klein. De belangen van ambtenaren zullen heel goed verzorgd worden omdat ze van nut zijn voor alle burgers die er totaal niet bij gebaat zijn dat het een puinhoop wordt bij de overheid.
Het belasting betalen door overheidsmedewerkers is natuurlijk een schijnvertoning. Een echte vestzak, broekzak operatie.
Het stemrecht toekennen aan alleen de ware nettobelastingbetalers zou dus een uitstekend instrument zijn om van de overheid een veel klantvriendelijker apparaat te maken dat veel meer zal gaan doen wat de burger echt wil dat het doet.
De invloed van de koningin wordt helaas in Nederland schromelijk onderschat. Haar macht gaat veel verder dan slechts bij de vorming van een regering. Iedere week komt de MP langs bij Beatrix en niet alleen om gezellig wat te keuvelen.
Het invoeren van een republiek der Nederlanden - liefst inclusief Vlaanderen - zou dan ook een zeer goede zaak zijn.
08-aug-2003 kempenaer - hullie_en_zullieGEEN@SPAMhotmail.com
Erik:"Ambtenaren hebben bepaald geen monopolie op ‘misbruik’ van de overheid ter eigen voordeel. In een democratie waar ambtenaren aan de zijlijn staan, zouden liefhebbers van voetbal bijvoorbeeld massaal op de voetbalpartij kunnen gaan stemmen, die vervolgens belastingopbrengsten aanwendt om stadions en dure spelers te subsidiëren."
Voetbal is een hobby voor de meeste mensen die ernaar gaan kijken. Bovendien zijn er relatief weinig mensen in Nederland die op regelmatige basis betalen om een wedstrijd te zien. Er zal dus nooit een massale drang zijn om een voetbalpartij op te richten, simpelweg omdat de impuls te klein is om puur gericht op een hobby te gaan stemmen.
Je dagelijkse werk, je macht en je broodwinning zijn wel hele sterke impulsen om voor een bepaalde partij te kiezen. Ik heb dan ook een sterk vermoeden dat de ambtenaren een favoriete partij hebben die er belang bij heeft om de ambtenaar te vriend te houden en liever meer als weinig ambtenaren in de Nederlandse samenleving ziet, want des te groter wordt hun achterban. Stel nu eens dat om wat voor reden dan ook van vandaag op morgen de helft van de ambtenaren vertrekt bij de overheid en gaat werken bij een commerciële instelling. Op dat moment veranderen hun beweegredenen om op een bepaalde partij te stemmen compleet. Hun belang ligt dan niet meer bij een partij die veel macht en geld naar de ambtenarij schuift, want dat kost geld en het vereist hoge belastingen. Nee, hun belang wordt daar dan tegengesteld aan.
Er is nu een soort evenwicht tussen hen die belastingbetalers zijn en hen die belastingontvanger zijn (WAO'ers, WW'ers, bijstandstrekkers en mensen die in overheidsdienst werken. De groep belastingontvangers is financieel afhankelijk van de belastingbetalers. De belastingontvangers hebben er belang bij dat hun groep ook niet al te groot wordt. Het aantal belastingbetalers moet namelijk groot genoeg blijven om de belastingontvangers te kunnen blijven onderhouden.
Het is werkelijk als met parasieten. Die hebben er over het algemeen ook belang bij dat hun gastheer niet sterft. De parasiet overhalen om de gastheer met rust te laten zal een kansloze poging blijken, want niet in belang van de parasiet. Om van een groot deel ambtenaren af te komen is het dus zaak dat ze op jouw partij stemmen zodat ze je macht geven. Dat doen ze natuurlijk nooit als ze weten dat je juist op hun beroepsgroep wil gaan snoeien, hoe verstandig ze het zelf ook zouden vinden voor het land van jouw partij. Je zult dus het belastinginstrument moeten gaan gebruiken. Ook de overheidsdienaar betaalt belasting, hoe krom het natuurlijk ook is. Als je de individuele overheidsdienaar warm maakt met het vooruitzicht dat hij meer kan gaan verdienen, dan vindt hij dat prettig. Je moet hem dus een belastingverlaging in het vooruitzicht stellen en een behoorlijke. De lagere belastingopbrengsten zullen het land dwingen om te gaan snijden in overheidsbudgetten. Je kunt op die manier dan langzaam maar zeker het aantal ambtenaren kunnen verminderen en de ambtenaren die overblijven zijn ook tevreden want die gaan er ook op vooruit.
08-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Rene vroeg:Waarom uitgebuit? Hij kiest er toch zelf voor?
Daarom zette ik "uitgebuit" ook tussen aanhaleingstekens. Ik ben het met je eens.
Ik bedoel meer dat die onderwijzer meer oplevert voor de belastingbetaler dan wat hij kost. Op een particuliere school zou hij dan ook netto meer verdienen. helaas is het vrijwel onmogelijk om particulier onderwijs te verzorgen voor mensen die geen hele hoge inkomens genieten.
08-aug-2003 René
Sorry, Niek, ik zie het nu.
Verder schrijf je: "helaas is het vrijwel onmogelijk om particulier onderwijs te verzorgen voor mensen die geen hele hoge inkomens genieten."
Bedoel je in een samenleving met of zonder een staat?
08-aug-2003 René
kempenaer schrijft: "Mensen stemmen voornamelijk met in het achterhoofd hun eigen portemonnee. Interessant om te weten is op wat voor partij de meeste ambtenaren stemmen. Het zijn belastingontvangers en vermoedelijk stemmen ze grotendeels op de partij die het meeste geld in hun richting zegt te zullen schuiven."
Ben het gedeeltelijk met je eens mar toch gaat het volgens mij niet helemaal op. Als er een partij zou komen die 100% belastingheffing zou bepleiten zouden ambtenaren daarop waarschijnlijk niet stemmen, omdat ze ook wle inzien dat de kip met de gouden eieren op een gegeven moment wordt geslacht. Ik denk dat ze (ervan uitgaand dat ze over volledige informatie beschikken) zullen stemmen op een partij die in dat opzicht een soort optimum nastreeft, dus om zoveel mogelijk belastinggeld te innen zonder dat de prikkels voor de werkenden zodanig afnemen dat ze niet meer produceren.
Overigens ben ik zelf ambtenaar maar stem ik blanco.
08-aug-2003 Erik
Dat ook mensen met een overheidsbetrekking of een uitkering inkomstenbelasting betalen is niet zo onlogisch als het lijkt. Voor de wet zijn alle burgers gelijk. In dit geval betekent dit dat mensen met een vergelijkbaar looninkomen eenzelfde bedrag aan belasting betalen, ongeacht wie de werkgever is. Verder hebben wijzigingen in het belastingstelsel inkomensgevolgen en wordt het fiscaal stelsel ook gebruikt om bepaalde zaken zoals eigen woningbezit te bevorderen. Verder bestaan er ook belastingen als motorrijtuigenbelasting en BTW. Vasthoudend aan het beginsel 'no taxation without representation' zouden ambtenaren hier ook een vrijstelling voor moeten krijgen. Ook hier, een beetje analyse voordat er van alles geroepen wordt kan geen kwaad.
Overigens zie ik ook niet zo snel een voetbalpartij van de grond komen. 'One issue' partijen krijgen over het algemeen weinig voet aan de grond. Niettemin geven gemeenten de laatste jaren op grote schaal financiële steun aan voetbalclubs, het mechanisme is er dus wel degelijk, en ik vermoed dat dat bijzonder weinig heeft uit te staan met het stemgedrag van ambtenaren en uitkeringsgerechtigden. Hierover worden allerlei vermoedens geuit waarbij de vergelijking met lichaamslopende parasieten niet wordt geschuwd, maar inmiddels is er nog geen enkel zinvol feit hierover weergegeven.
08-aug-2003 Aschwin de Wolf
"Vasthoudend aan het beginsel 'no taxation without representation' zouden ambtenaren hier ook een vrijstelling voor moeten krijgen."
Is het misschien mogelijk dat ik niet gepresenteerd wil worden en van mijn stemrecht afzie (ik stem toch al nooit) en geen belasting hoef te betalen? :-)
08-aug-2003 niek - ravacholGEEN@SPAMhopje.xs4all.nl
Aschwin:Is het misschien mogelijk dat ik niet gepresenteerd wil worden en van mijn stemrecht afzie (ik stem toch al nooit) en geen belasting hoef te betalen? :-)
Ik heb daar ook wel eens aan gedacht. je maakt de overheid vrijwillig. je zou dan moeten kunnen kiezen om niet deel te nemen . Als de overheid dan tocxh inspringt, bijvoorbeeld omdat je politie of een rechter nodig hebt, dan sturen ze gewoon een rekening. Je zou je dan daarvoor kunnne verzekeren, en ook bijvoorbeeld een particuliere bewaking kunnen inhuren.
08-aug-2003 Aschwin de Wolf
Inderdaad. Je hebt alleen een probleem met het "collectieve" goed beveiliging omdat mensen daar moeilijk van kunnen worden uitgesloten, het zogenaamde 'free rider' probleem.
Een mogelijk oplossing, in een vrije maatschappij waar verzekeringsmaatschappijen een belangrijke rol spelen in aanbieden van veiligheid, is een collectief goed combineren met een privaat goed zodat mensen die proberen te parasiteren op de bijdragen van anderen uitgesloten worden van die private goederen.
Verder valt het wel mee met het 'publieke' karakter van sommige publieke goederen. Door middel van eigendomsrechten kan ook een hoop gedaan worden aan het voorkomen van 'free riden' etc. Zie ook de literatuursuggesties in mijn artikel over recht zonder staat.
Ik zou overigens al blij zijn als ik mijn stemrecht zou kunnen inleveren en de staat mij alleen een rekening zou sturen voor de collectieve geoderen politie, justitie, defensie en wellicht wat infrastuctuur.
15-jan-2007 Henk Schiffmacher - henkdebeukerGEEN@SPAMhetnet.nl
ik vind dat er een democratisch gekozen dictator moet komen!!!!!!!!!!
